Sau hai giờ bay từ Oslo đến Prague, thêm ba giờ di chuyển bằng xe buýt từ trung tâm Prague, cuối cùng tôi đã đặt chân đến Český Krumlov, thành phố cổ tích ở vùng nam Bohemia, Cộng hòa Séc. Cái tên Český Krumlov bắt nguồn từ địa thế của thành phố. Tại đây, dòng Vltava không còn chảy một đường thẳng tắp nữa mà uốn lượn ngoằn ngoèo, tạo ra nhiều khúc quanh trên sông. Bởi hình dạng uốn lượn ấy mà Český Krumlov ban đầu có tên là Chrumbenowe, nghĩa là “đồng bằng hình cái móc”.

Tôi gọi thành phố nhỏ bé với 14.000 dân này là chốn thần tiên có thực. Bắt đầu từ thế kỷ XII đến cuối thế kỷ XIX, Český Krumlov trải qua bốn lần đổi chủ, bao gồm các gia đình hoàng tộc đến từ Áo và Đức. Vào thế kỷ XIII, nơi đây trở thành một trong những lãnh thổ của nhà Vítkovci, một trong những gia thế quý tộc lớn ở châu Âu vào thời bấy giờ. Nhà Vítkovci chọn hoa hồng màu xanh làm phù hiệu hoàng tộc. Khi gia tộc này suy vong, Český Krumlov được sang tay cho nhà Rosenberg và biểu tượng hoa hồng lúc này chuyển thành màu đỏ. Ngày nay, bạn có thể thấy biểu tượng hoa hồng đỏ ở khắp khu phố cổ, từ những bức tranh tường, các hình hoa hồng chạm khắc trên cửa cho đến bức vẽ chiến binh cưỡi ngựa với tấm khiên mang phù hiệu của gia tộc Rosenberg trên mặt tiền ngôi nhà số 39 phố Latrán.

Trải qua nhiều biến thiên của thời cuộc, đến năm 1611, người nối dõi cuối cùng của nhà Rosenberg qua đời và gia tộc này chính thức tuyệt tự. Đến năm 1622, Český Krumlov thuộc quyền sở hữu của gia tộc Eggenberg đến từ thành Graz, Áo. Gần 100 năm sau, vào năm 1719, Český Krumlov lại một lần nữa đổi chủ. Lần này, thành phố thuộc về nhà Schwarenberg đến từ vùng Bavaria, Đức. Những người chủ sở hữu mới của thành phố, Công tước Joseph Adam von Schwarzenberg và vợ, Công nương Marie Therese von Schwarzenberg, rất yêu thích lâu đài Český Krumlov. Thậm chí Công nương còn gọi nơi này là “vùng đất nhỏ đầy phép màu huyền diệu”. Đến cuối thế kỷ XIX, quyền lực của nhà Schwarzenberg chấm dứt, người dân Český Krumlov chính thức bắt đầu cuộc sống tự do, không còn người cai trị.

May mắn hơn nhiều thành phố khác ở châu Âu, đặc biệt là Đông Âu, Český Krumlov hầu như không bị tàn phá nhiều bởi bom đạn sau hai cuộc thế chiến. Sau thành công của Cách mạng Nhung vào năm 1989, Séc bắt đầu mở cửa với thế giới và thu hút lượng khách du lịch đáng kể, đặc biệt là ở hai thành phố Prague và Český Krumlov.

Nhiều trang web và sách hướng dẫn du lịch đều khuyên du khách nên chọn lộ trình hết sức đơn giản: tham quan Český Krumlov trong vòng một ngày. Quả thực, với tần suất chuyến xe buýt dày đặc từ hai bến xe lớn ở Thủ đô Prague và khoảng thời gian đi xe không quá lâu, nhiều người dễ dàng chấp nhận hành trình sáng đi chiều về mà không hề biết rằng mình đã bỏ qua nhiều điều thú vị nếu chỉ tham quan thành phố trong vỏn vẹn vài ba tiếng.

Tôi nhanh chóng làm quen với cô bạn ngồi cùng chuyến buýt có tên Jema, là người Tây Ban Nha. Jema là dân du lịch thứ thiệt, chuyên nghiệp tới mức cô còn tự làm một quyển sách du lịch nhỏ với lịch trình 10 ngày vòng quanh ba nước Đông Âu. Tuy thật khập khiễng nhưng tôi thấy Český Krumlov nhỏ nhắn và xinh xắn hệt như... Hội An vậy. Quảng trường thành phố chỉ cách bến xe buýt khoảng năm phút đi bộ và chúng tôi có thể đi hết cả khu phố cổ Český Krumlov trong vòng một buổi chiều. Vậy nhưng những gì tôi và Jema trải nghiệm trong buổi chiều thật sự khó phai.

Vừa đặt chân xuống bến xe, tôi và cô bạn đồng hành mới quen đã thấy ngay tòa lâu đài Český Krumlov sừng sững trên nền trời xanh. Lâu đài Český Krumlov là lâu đài lớn thứ hai ở Cộng hòa Séc, sau quần thể lâu đài Prague đồ sộ. Được xây trên những khối đá lớn bên dòng Vltava, lâu đài Český Krumlov đã soi bóng xuống dòng Vltava trong hơn bảy thế kỷ, “điềm nhiên” chứng kiến những thăng trầm của lịch sử, cả sự hưng vong của các gia tộc đã đến và làm chủ nơi này.

Các trường phái kiến trúc nổi tiếng trong suốt thời gian đó cũng để lại nhiều dấu ấn lên lâu đài Český Krumlov và những ngôi nhà trong phố cổ. Từ Gothic, Phục Hưng, Baroque đến Rococo và Classicism, kể cả phong cách vẽ tranh tường sgraffito cũng xuất hiện dày đặc ở đây. Ngoài ra, trong quá trình xây cất, những người thợ đã cho ra đời một quy định hết sức thú vị: Toàn bộ hệ thống ống khói trong lâu đài chỉ được phép có hai cái giống nhau.

Vì “tranh thủ” kỳ nghỉ Phục sinh vào cuối tháng Ba mà chúng tôi đã bỏ lỡ cơ hội được tham quan bên trong lâu đài Český Krumlov, vốn chỉ mở cửa và bán vé cho khách du lịch bắt đầu từ tháng Tư. Song, mọi người vẫn có thể tự do tham quan các khu vực mở. Toàn bộ lâu đài được chia làm năm sân, trong đó cây cầu đá Cloak Bridge nối từ sân IV sang sân V rất hoành tráng và đồ sộ. Chân cầu được xây theo kết cấu vòm giúp tăng độ chịu lực của công trình. Phía trên cầu, ngoài dãy hành lang thông thoáng cho du khách tham quan còn có thêm hai tầng hành lang kín, được xây dựng vào khoảng thế kỷ XVII, dành riêng cho gia đình hoàng tộc sử dụng để tránh sự dòm ngó từ bên ngoài.

Băng qua sân V, chúng tôi đến với nhà hát của lâu đài Český Krumlov được xây theo phong cách Baroque. Bao bọc xung quanh khu vực này là dãy tường thành quét vôi trắng với những lỗ châu mai hình cổng tò vò nhỏ xíu. Thành phố khi nhìn qua đó bỗng như được đóng khung, trông hệt như một quả cầu pha lê tinh xảo được gia công bởi một nghệ nhân tài hoa. Trong “quả cầu pha lê” ấy, Český Krumlov đẹp đến mức nếu không tận mắt ngắm nhìn nó, tôi sẽ mãi nghĩ rằng mình chỉ có thể thưởng thức vẻ đẹp thần tiên ấy trong những thước phim hoạt hình lung linh của Walt Disney!

Theo hướng dẫn từ cuốn sách du lịch “cây nhà lá vườn” của Jema, trước khi cô nàng về lại Praha ngay trong ngày, chúng tôi tìm đến nhà hàng Eggenberg để thưởng thức bữa trưa hoành tráng. Lấy theo tên của nhà Eggenberg từng sở hữu Český Krumlov, nhà hàng Eggenberg vốn là một nhà nấu bia truyền thống và hiện vẫn còn những hầm ủ bia đang hoạt động. Phía trên hầm ủ bia là nhà hàng Eggenberg chuyên phục vụ các món đặc sản của Séc, tất nhiên là với bia tươi Tiệp Khắc ngon ngây ngất. So với giá cả ở khu vực Tây và Bắc Âu, một bữa trưa thịnh soạn ở Český Krumlov gồm chân giò lợn nướng, đùi vịt quay mật ong và bốn vại bia tươi cho hai người với 15 euro quả thật là quá rẻ. Mà thức ăn thì lại tuyệt ngon!

Buổi sáng cuối tuần, tôi dậy thật sớm để khám phá Český Krumlov. Đầu mùa xuân, gần 9 giờ sáng mà mặt trời vẫn còn ngái ngủ, khiến cả thành phố chìm trong màn sương mỏng và ánh sáng nhè nhẹ của ngày mới. Tôi khởi động bằng cách chinh phục ngọn tháp canh của lâu đài cao 54,5 mét. Cùng với tháp chuông nhà thờ thánh Vitus, tháp lâu đài Český Krumlov có thể được nhìn thấy từ khắp mọi nơi trong thành phố. Bên trong tháp, người ta còn dành không gian cho những khu trưng bày nhỏ nói về lịch sử ngọn tháp, các di chỉ khảo cổ được khai quật trong quá trình trùng tu.

So với nhiều tháp lâu đài và nhà thờ tôi đã từng đi qua, đây có lẽ là ngọn tháp đầu tiên khiến tôi vừa leo vừa toát mồ hôi vì sợ. Bên trong tháp còn có một nhà ngục với tường dày đến 3,7 mét, đủ để tù nhân chết mòn trong sự cô đơn và bóng tối! Nghe thông tin ghê rợn là vậy nhưng khi leo đến đỉnh tháp thì quang cảnh trải dài trước mắt lại thật tươi sáng và xinh đẹp biết bao. Mặt trời khi đó đã chui ra khỏi chiếc chăn bằng mây bồng bềnh, trải tia nắng vàng nhạt như màu hoa thủy tiên xuống mặt đất. Český Krumlov nhỏ xinh, yên bình nép cạnh đôi bờ sông uốn khúc. Những ngôi nhà nhỏ xíu với mái ngói màu cam và ống khói nhấp nhô vẫn còn đang chìm trong cơn mê ngủ. Cả thành phố dịu dàng nép mình bên dòng sông Vltava nước cuồn cuộn chảy quanh.

Rời lâu đài, tôi để mình đi lạc trong mê cung phố cổ. Gọi phố cổ Český Krumlov là mê cung thật không phải nói quá. Phố dài hun hút gió và rất hẹp, có nơi chỉ vừa đủ để hai người đi lách qua nhau. Những con đường nối tiếp những con đường và chúng có điểm chung là nối ra quảng trường chính Svornosti hoặc dẫn đến những chiếc cầu nối hai bên bờ phố cổ. Trong số đó, thú vị nhất là phố Parkán - con phố nổi tiếng với những ngôi nhà nhỏ và hẹp nhất ở Český Krumlov. Từ sảnh quan sát trên đường Rooseveltova nhìn xuống, phố Parkán trông như một cọng chỉ nhỏ xíu vắt ngang qua thành phố. Tôi bật cười khi đọc thông tin về ngôi nhà số 104 trong sách hướng dẫn du lịch: “Nhà được xây lọt thỏm giữa hai bức tường của hai ngôi nhà bên cạnh”. Lấn chiếm kiểu Séc chăng? Hiện nay, ngôi nhà “lấn chiếm” này là quán ăn U Dwau Maryí khá nổi tiếng với các món cá đánh bắt từ sông Vltava.

Một con phố nổi tiếng khác là phố Latrán ngay sát cạnh lâu đài Český Krumlov. Thời xưa, những ngôi nhà trên phố là nơi ở của người khá giả và có đóng góp tài chính cho lâu đài. Ngày nay, phố Latrán là nơi tập trung nhiều quán cà phê, nhà hàng... để phục vụ du khách. Trên mặt tiền ngôi nhà số 39 phố Latrán là bức tranh tường đấu sĩ cưỡi ngựa và cầm khiên. Trên chiếc khiên là một bông hoa hồng màu đỏ.

Đi dạo loanh quanh một lúc thì tôi thấm mệt. Vừa lúc đó tôi ngửi thấy mùi bánh nướng lan trong không khí. Đó tất nhiên phải là một chiếc bánh ống khói trdelník vừa mới ra lò! Bánh ống khói trdelník là món ăn vặt đường phố phổ biến ở Séc và có nguồn gốc từ... Hungary. Khắp mọi ngóc ngách trong thành phố, đâu đâu cũng thấy những ngôi nhà nhỏ với rổ bánh mới nướng thơm phức đặt ngay bậu cửa sổ, thu hút ánh nhìn thòm thèm của cả trẻ con lẫn người lớn. Bánh được làm từ bột mì cán thành dây, quấn quanh một ống kim loại. Mỗi ống có khoảng năm chiếc bánh. Những chiếc ống này được quay đều trên bếp than cháy âm ỉ. Khi bánh chín vàng sẽ được tuốt ra khỏi ống và lăn vào đường. Hơi nóng sẽ khiến đường hơi chảy ra và bám chắc vào thân bánh. Bánh trdelník tuy không có mùi vị đặc sắc nhưng vừa đi dạo trên phố vừa nhâm nhi chiếc bánh nóng giữa một ngày xuân hơi lạnh thì quả thực rất thú vị!

Hành trình tìm đến thành phố thần tiên của tôi chỉ kéo dài một ngày rưỡi. Và hẳn nhiên là tôi vẫn còn bỏ lỡ nhiều điều thú vị trong thành phố như tour tham quan các hầm ủ bia và thưởng thức bia do nhà hàng Eggenberg tổ chức.

Rời Český Krumlov với bao tử được lấp đầy thức ăn ngon và men bia chếnh choáng, tôi biết rằng mình sẽ quay trở lại chốn này. Thành phố nhỏ xinh với những ngôi nhà đầy màu sắc và những con phố dốc hun hút gió ấy, đúng như lời Công nương Marie Therese von Schwarzenberg nói, quả thật là một “vùng đất nhỏ đầy phép màu huyền diệu”. Phép màu đã khiến Český Krumlov trở thành nàng thơ diễm kiều, e ấp soi bóng mình bên dòng Vltava nước cuồn cuộn chảy, yên bình như thể Vltava sinh ra chỉ để dành riêng cho Český Krumlov.