Liệu bạn có nhận ra, quanh chúng ta có rất nhiều người sợ yêu?

Họ thậm chí sợ cả nhận lời giúp đỡ bình thường nhất.

Thực ra không phải là sợ mình sẽ lệ thuộc vào người đó, mà là sợ sẽ quyến luyến thứ tình cảm đó, mong nhớ sự chăm sóc ấy, hi vọng những ân cần ấy. Và thật tuyệt vời nếu mọi thứ sẽ luôn xảy ra đúng theo cách mà người ta mong muốn, người ta cứ mãi yêu mình và mình cũng chỉ mãi cần có vậy. Nhưng tất cả chúng ta đều biết rằng điều đó sẽ không xảy ra.

Bởi con người thay đổi. Hoặc ít nhất trong quan điểm của những người không muốn yêu, thì điều này quá rõ ràng. Không ai mãi ở yên một chỗ. Và ngay cả khi họ chỉ ngồi yên một chỗ, trí não cũng không bao giờ dừng lại. Với 1,73 tỷ neuron kết nối với nhau bởi 10,4 nghìn tỷ khớp thần kinh, bộ não con người xử lí một lượng thông tin liên tục trong một giây nhiều hơn khả năng của 250.000 chiếc siêu máy tính mạnh nhất thế giới chạy cùng lúc. Sự vận động điên cuồng của não bộ ấy tạo nên nhịp độ nhất định của cảm nhận, ta nhanh chóng thấy những gì mình có là nhàm chán và khát khao nhiều hơn, nhiều hơn nữa, như con đom đóm lao thẳng về phía mặt trời. Thật may chúng ta chỉ đang dùng khoảng 9% bộ não, bởi nếu không tất cả sẽ bị điên.

Ok, đó là về Bộ Não, còn về Trái Tim?

Các bạn biết loài chim nào có khả năng đập cánh nhanh nhất trên hành tinh này không? Chim ruồi. Tụi nó đập cánh khoảng 80 lần trong một giây. Với khả năng tuyệt đỉnh đó, nó có thể bay lơ lửng một chỗ, bay chéo bay ngang bay dọc... thích bay sao cũng được. Nhưng để có thể làm được chuyện thần kỳ đó, đương nhiên là có sự đánh đổi. Nhịp tim của nó phải đập chừng 1200 lần/phút khi đang bay. Và ngay cả khi chả làm gì, tim nó cũng đập khoảng 250 lần/phút. So với chúng, nhịp 60 – 80 lần/phút của con người là khá dễ chịu. Nó giúp ta sống lâu hơn, đỡ căng thẳng hơn, và nói chung là các bạn biết đó, các thiền sư cố gắng giảm nhịp tim cơ bản của họ xuống chỉ khoảng 1 lần/phút khi thiền sâu. Có khá nhiều ích lợi trong việc thở chậm.

Thế nhưng khi yêu?

Adrenaline, Epinephrine, Norepinephrine, rồi cả cái chất thần diệu Dopamine, rồi luôn Serotonin. Nói chung là một loạt những hợp chất tuyệt đỉnh cùng lúc được tiết ra và khiến chúng ta hưng phấn. Tim đập điên loạn. Rồi dần dần, quy trình kích thích các hormon đó tiết ra không còn như cũ nữa. Kiểu như, cảm giác của chúng ta bị mài mòn qua thói quen. Một thứ gì đó cũ không khiến ta có cảm giác “hạnh phúc” như khi chạm vào nó lần đầu. Nói cách khác, lúc đó tim chúng ta dẫu có đập nhanh thì cảm giác cũng chỉ giống như chim ruồi đang ngủ. 250 lần/phút nhưng chả có cảm giác thật nào.

Tình cảm của con người, vì thế, không phải là bất biến. Và sau khi thay đổi, bản năng tìm kiếm mức độ khao khát cũ trở lại, trong nhiều tình huống, họ tìm kiếm điều đó ở một đối tượng khác. Rồi tới khi tình cảm hoàn toàn hết, họ không có cách nào để ở lại. Có nhiều thứ chúng ta không thể giả tạo trong thế giới này, và tình yêu là một trong số đó.

Khi họ đã bỏ đi rồi, ta thấy mình yếu hơn trước. Có đôi khi ta chẳng thể nhớ nổi mình đã từng là người như thế nào trước kia, hoặc cảm giác đó là một người hoàn toàn khác. Ta cảm thấy nghi ngờ hầu hết những thứ xảy ra xung quanh, những định nghĩa hoặc lý lẽ quen thuộc đều bị lung lay, cảm giác bất an kéo dài và nỗi chán nản ập đến thường trực như của một người đang cai. Sau tất cả, có lẽ đây là lý do có những người không muốn đặt bản thân vào bất cứ một mối quan hệ nào nghiêm túc, tránh né những tiếp xúc thân mật ngay từ ban đầu.

Nếu đã hiểu rõ về tính tuyệt đối của sự thay đổi rồi chắc chắn sẽ xảy ra, tại sao chúng ta vẫn đau khổ vì tình yêu như vậy?

Bởi chúng ta vẫn hy vọng, như một lập trình cảm xúc tuần tự của tình cảm. Chúng ta đã đặt quá nhiều hy vọng vào nhau, nhiều hơn mức người kia có thể đáp ứng. Chúng ta nghĩ về thứ mình muốn, nhiều hơn thứ cả hai cần. Chúng ta cũng đã bám víu vào những thời khắc hạnh phúc nhất, để tin rằng đó là điều luôn cần thiết xảy ra khi người ta yêu nhau. Chúng ta quên mất rằng ngay cả Mặt Trăng cũng luôn mang theo phần tối của nó, ngoài thứ ánh sáng được phản chiếu mà con người luôn nhìn thấy.

Khi hạnh phúc, chúng ta quên mất rằng ta cũng chỉ là những con người, với đầy đủ lầm lỗi chờ đợi được bao dung. Và khi phần tối kia ập tới, ta loay hoay với câu hỏi người kia là ai, tại sao họ lại không giống với những gì ta từng tưởng tượng và mong đợi ở tình yêu này?

Những khao khát hạnh phúc và cả nỗi sợ cô đơn khiến dù từng đau khổ tới mấy, chúng ta lại đuổi theo những hình ảnh tiếp theo, phiên bản được chỉnh sửa đôi chút nguyên mẫu mà ta từng theo đuổi. Sự tiếp diễn liên hồi của những cuộc đi săn hạnh phúc ấy khiến trái tim người ta dần chai đi như một cục pin bị sạc sai cách.

Và từ lúc nào đó, người ta bắt đầu không còn tin vào bản thân mình, không tin rằng mình có thể yêu và được yêu. Lòng tin giống như một miếng băng dính. Tháo nó ra một lần thì vẫn có thể dán lại lần nữa nhưng nó sẽ không còn dính chặt như lần đầu tiên. Hơi nặng một chút là lại có thể tuột ra dễ dàng. Một thập kỉ trôi qua, là lúc người ta lại thấy giật mình về những điều đã bỏ lỡ, hoặc tiếc nuối những khoảnh khắc mà nỗi sợ hãi đã chiến thắng lòng can đảm yêu.

Ồ hãy xem chúng ta buồn tới thế nào

trong thập kỉ của những điều kỳ quặc,

những tâm hồn trầm mặc,

và những nỗi buồn đậm đặc dài lâu

thập kỉ của những khắc sâu và nỗi sợ hãi rằng mình sẽ gục

trên con đường tàn mục của tâm hồn

thập kỉ mang theo nụ hôn

của hai người chưa từng là một

thập kỉ chứa đựng bồng bột

của vài đứa bé đã ba mươi

có lẽ chúng ta thật sự ở trong kiếp con người

của những buồn vui kéo dài theo thập kỉ

cứ cho rằng mình đang làm điều kì vĩ

rồi bỗng giật mình thấy vẫn trẻ thơ.