Khi Tưởng Vi Dân nhắc đến xe buýt trường học, biểu cảm của mấy người liền trở nên khác lạ.

Lý Nghị thầm nghĩ, mảng xe buýt trường học này chắc chắn là miếng mồi béo bở, nhưng không biết sau khi Tưởng Vi Dân trực tiếp quản lý, ông ta sẽ đối xử thế nào với những kẻ đến cầu xin gửi quà?

Biểu cảm khác thường của các đồng chí, chắc cũng là vì nghĩ đến điểm này chăng?

Văn phòng của mọi người đều nằm trên cùng một tầng, cách nhau cũng không xa, tưởng rằng ai ở phòng nấy, ít để ý đến người khác, nhưng thực ra, bên ngoài chỉ cần có chút động tĩnh gì, ai nấy đều rõ như lòng bàn tay.

Thời gian này, số người lui tới văn phòng Tưởng Vi Dân rõ ràng đã tăng lên, không cần nói cũng biết, những người này đều nhắm vào chiếc bánh ngọt mang tên "xe buýt trường học" đó.

Chuyện xảy ra trong tường không ai biết rõ chi tiết, ngoài Tưởng Vi Dân và những vị khách kia, chẳng ai hay biết giữa họ có đạt được thỏa thuận gì hay không.

Tưởng Vi Dân cũng cảm nhận được ánh mắt khác thường của mọi người, ông ta hơi gượng gạo hắng giọng, nói: "Nói đến chuyện xe buýt trường học này, các đồng chí có kiến nghị gì không?"

Lý Nghị hỏi: "Tưởng bộ trưởng, tôi chỉ muốn biết, ông định sắp xếp công việc đấu thầu cho nhà cung cấp xe buýt trường học như thế nào?"

Câu hỏi này trúng ngay trọng tâm, sự chú ý của mọi người lập tức tập trung cao độ vào Tưởng Vi Dân.

Tưởng Vi Dân xoa mặt, từ tốn nói: "Tôi xin nói hai điểm: Thứ nhất, xe buýt trường học không giống như xe ô tô thông thường, nó liên quan đến an toàn của học sinh, vì vậy, bắt buộc phải do các nhà sản xuất có tư cách ưu tú cung cấp. Thứ hai, bắt buộc phải chọn nhà sản xuất trong nước. Dựa trên hai điểm này, tiến hành đấu thầu công bằng, công khai và minh bạch."

Lý Nghị gật đầu, nói: "Vậy là do Bộ thống nhất đặt làm, hay là để các tỉnh tự giải quyết?"

Tưởng Vi Dân đáp: "Chuyện này tôi cũng đã nghĩ tới, tôi cho rằng tình hình thực tế mỗi tỉnh mỗi khác. Nếu thực hiện thống nhất đặt làm toàn quốc thì khó khăn không nhỏ. Còn nếu đặt làm theo từng tỉnh, số lượng mỗi tỉnh lại khá ít, tôi chỉ sợ nhà sản xuất không đảm bảo được chất lượng."

Lý Nghị nói: "Chất lượng xe buýt trường học phải được đặt lên hàng đầu. Chi phí đặt thứ hai."

Tưởng Vi Dân nói: "Tôi có một ý tưởng, đó là chúng ta không can thiệp vào các hạng mục mua sắm cụ thể, chỉ chịu trách nhiệm công nhận vài doanh nghiệp sản xuất xe khách có đủ năng lực, để những doanh nghiệp này nghiên cứu phát triển và sản xuất xe buýt trường học, cung ứng ra thị trường. Sau đó để các tỉnh hoặc các trường tự sắp xếp việc mua sắm."

Mọi người nghe xong, đều âm thầm gật đầu.

Lý Nghị lại khẽ nhíu mày.

Tưởng Vi Dân nói: "Làm như vậy, mấy doanh nghiệp cạnh tranh với nhau, muốn chiếm lĩnh thị trường thì bắt buộc phải sản xuất ra loại xe buýt trường học vừa rẻ vừa tốt, có thể hình thành một cơ chế cạnh tranh lành mạnh. Hơn nữa, chúng ta cũng rất nhàn, tránh được việc tiếp xúc thường xuyên với các hãng xe, có thể ngăn chặn hiệu quả căn nguyên của tham nhũng."

Lời này nói nghe rất đường hoàng, nhìn qua cũng không có gì sai.

Tuy nhiên, Lý Nghị lại tỏ vẻ không đồng tình, khẽ cười lạnh.

Lời của Tưởng Vi Dân thoạt nhìn thì công chính vô tư, thực chất lại ẩn chứa tư tâm.

Lý Nghị hỏi: "Vậy thì, làm thế nào để chỉ định nhà cung cấp xe buýt trường học? Đây lại là một bài toán khó."

Tưởng Vi Dân liếc nhìn Lý Nghị.

Bởi vì Lý Nghị đã hỏi trúng tim đen.

Những người khác chỉ nhìn thấy nửa sau trong lời nói của Tưởng Vi Dân, còn Lý Nghị đã nghe ra ẩn ý trong nửa đầu.

Tưởng Vi Dân từ tốn nói: "Cái này dễ thôi, chỉ định ba doanh nghiệp là đủ rồi. Ít quá thì không tạo thành cạnh tranh, nhiều quá thì lợi ích bị phân tán, các hãng xe thu lợi quá ít cũng không có lợi cho cạnh tranh."

Lý Nghị nói: "Vậy ba doanh nghiệp này xác định như thế nào? Là căn cứ theo xếp hạng thị trường để chỉ định? Hay là tiến hành theo hình thức đấu thầu?"

Tưởng Vi Dân nói: "Cân nhắc tổng hợp, cân nhắc tổng hợp mà!"

Lý Nghị nói: "Muốn làm được công bằng thì chỉ có đấu thầu công khai."

Tưởng Vi Dân nói: "Đấu thầu thì có lợi cũng có hại."

Lý Nghị nói: "Đây là cách thể hiện sự công bằng nhất hiện nay rồi."

Tưởng Vi Dân nói: "Trong cơ chế hiện tại, thế nào mới gọi là công bằng? Đằng nào cũng chỉ có ba cái tên, chỉ định ba doanh nghiệp này thì đối với những doanh nghiệp khác chính là không công bằng!"

Giọng ông ta nói rất nặng nề, rõ ràng đã rất không hài lòng với việc Lý Nghị cứ ép hỏi liên tục.

Lý Nghị lại không quan tâm đến giọng điệu của ông ta thế nào, nói: "Chỉ cần là thông qua cách thức công khai công bằng mà chọn ra được, thì đó mới thể hiện sự công bằng lớn nhất. Nếu tùy ý chỉ định ba doanh nghiệp, vậy đối với các hãng xe khác mới thật sự là không công bằng. Chẳng lẽ lại khiến họ ngay cả cơ hội tham gia cũng không có sao?"

Tưởng Vi Dân nói: "Tư cách của các hãng xe, tốt xấu lẫn lộn, đấu thầu công khai cũng sẽ có người giở trò! Những doanh nghiệp kém chất lượng kia, chưa biết chừng lại vì giỏi luồn cúi, giỏi tặng quà, giỏi xã giao mà có được cơ hội! Ngược lại, những doanh nghiệp có tư cách tốt, uy tín cao lại danh lạc sơn sâm (không được chọn)! Xét trên ý nghĩa này, cái gọi là đấu thầu, thực chất cũng chỉ là tạo cơ hội cho những kẻ chuyên đi cửa sau mà thôi!"

Lý Nghị sững sờ, đây là lần đầu tiên anh nghe thấy có người đánh giá đấu thầu công khai như vậy.

Tưởng Vi Dân vừa nói càng lúc càng kích động, giọng điệu càng lúc càng cao, khiến mọi người đều bị chấn nhiếp.

Trong phòng họp, nhất thời im lặng như tờ.

Tưởng Vi Dân dường như cũng biết mình quá thất thố, xua tay nói: "Các đồng chí, tôi không phải là không ủng hộ việc tổ chức đấu thầu. Thật sự là đủ loại ví dụ thực tế đã làm tôi nản lòng! Ý nguyện của chúng ta thường là tốt, nhưng một khi bước vào quy trình vận hành cụ thể thì luôn nảy sinh sai lệch này nọ! Kết quả thực tế đạt được cũng không phải là điều mọi người mong đợi."

Phó bộ trưởng Trần Minh hắng giọng, nói: "Tôi cho rằng những lời Tưởng bộ trưởng nói cũng có lý. Tất nhiên, xuất phát điểm của đồng chí Lý Nghị cũng là vì công bằng, điều này không cần nghi ngờ. Nhưng đấu thầu liệu có thực sự là cách tốt nhất? Tôi thấy chưa chắc. Mới đây tin tức đã đưa tin, một địa phương nọ có một dự án bất động sản lớn, cũng tiến hành đấu thầu, kết quả thì sao? Tòa nhà vừa xây xong đã sụp đổ! Hóa ra đơn vị thi công này căn bản chỉ là đồ lừa đảo, nhìn ngoài thì tư cách đầy đủ, thực lực hùng hậu, thực chất toàn là giả! Thường xuyên ăn bớt nguyên vật liệu, làm giả làm dối! May mà tòa nhà vừa xây xong đã sụp, nếu như có người dọn vào ở rồi mới sụp thì hậu quả không thể tưởng tượng nổi!"

Phó bộ trưởng Phùng Thanh Sơn cười nói: "Chỉ cần có tiền, tư cách giả, giấy chứng nhận giả nào mà không mua được? Chuyện này thực sự đã quá quen rồi."

Lý Nghị nói: "Hai vị nói đều rất có lý. Nhưng nếu không tiến hành theo hình thức đấu thầu thì còn cách nào thể hiện sự công bằng hơn nữa? Chỉ cần thẩm tra nghiêm túc, kiểm soát chặt chẽ, tăng cường giám sát thì hình thức đấu thầu vẫn là công bằng nhất."

Tưởng Vi Dân nói: "Hừ! Số lượng xe buýt trường học này có bao nhiêu đâu chứ? Có cần phải làm rùm beng như vậy không? Chỉ cần danh tiếng xã hội các thứ ổn là được rồi!"

Lý Nghị thầm nghĩ, Tưởng Vi Dân cứ khăng khăng đòi chỉ định, chẳng lẽ trong đó có khuất tất gì hay sao?

Tất nhiên, cũng không hẳn là có người đưa quà lớn cho ông ta nên ông ta mới ưu ái người khác.

Người ở chốn quan trường, phần lớn thời gian cũng là lực bất tòng tâm.

Nếu có lãnh đạo đã ngỏ ý, hoặc có người thân bạn bè đến cầu xin, vì nể mặt, Tưởng Vi Dân cũng chỉ có thể giở bài chỉ định này ra.

Hơn nữa, trong hành chính chính phủ, chỉ định doanh nghiệp này doanh nghiệp kia là chuyện không hiếm gặp, người dân cũng đã thấy quá quen rồi.

Nhưng bất kể Tưởng Vi Dân có nỗi khổ tâm nào, hay có khó khăn khó nói gì, hoặc thực sự đã nhận hối lộ lớn, Lý Nghị đều phải tranh đấu đến cùng.

Lý Nghị nói: "Số lượng sản xuất xe buýt trường học ít ư? Chưa chắc đâu! Mọi người đã tính thử chưa? Các trường tiểu học, trung học cơ sở trên cả nước ta có hơn bốn trăm ngàn trường, cộng thêm trường mầm non nữa thì còn nhiều hơn, mà đây đều là khách hàng mua xe buýt trường học. Lấy ví dụ mỗi trường mua trung bình hai chiếc xe, thì nhu cầu đã lên tới vài triệu chiếc. Đây tuyệt đối không phải là con số nhỏ. Ngành ô tô hiện nay, kết quả kinh doanh khá một chút thì doanh số bán hàng hàng năm cũng chỉ vài chục ngàn chiếc. Doanh số hàng năm có thể đạt tới một trăm ngàn chiếc đã được coi là doanh nghiệp ô tô lớn rồi. Tức là, động thái xe buýt trường học này có thể bù đắp tổng doanh thu của một doanh nghiệp lớn trong mười, hai mươi năm. Con số này đã rất đáng sợ rồi."

Mọi người đều biết mảng xe buýt trường học chắc chắn là miếng bánh lớn, nhưng cũng không ai tính toán kỹ con số này, bây giờ nghe Lý Nghị phân tích rành mạch, ai nấy đều động lòng.

Ngay cả Tưởng Vi Dân cũng lộ vẻ kinh ngạc: "Nhiều đến vậy sao?"

Lý Nghị nói: "Tôi đây vẫn còn là ước tính bảo thủ đấy."

Tưởng Vi Dân xoa cằm, suy nghĩ một lát rồi nói: "Vậy chuyện này chúng ta phải thận trọng!"

Lý Nghị nói: "Phải thận trọng hơn nữa."

Tưởng Vi Dân dường như gặp phải nan đề gì đó, có chút do dự.

Lý Nghị hỏi: "Tưởng bộ trưởng, sao vậy?"

Tưởng Vi Dân nhíu chặt mày, trầm giọng nói: "Không có gì! Đồng chí Lý Nghị, công việc xe buýt trường học là do tôi quản lý, vì vậy chuyện này cụ thể làm thế nào phải do tôi quyết định. Cậu đừng can thiệp vào nữa!"

Lời này nói ra đủ cứng rắn, gần như muốn gạt Lý Nghị ra ngoài, không cho anh đụng vào mảng xe buýt trường học này.

Lý Nghị từ tốn nói: "Tưởng bộ trưởng, tuy là ông quản lý, nhưng việc này lại là do tôi đề xuất đầu tiên, sau này nếu làm hỏng việc, nhân dân cả nước sẽ chỉ vào xương sống tôi mà chửi đấy!"

Giọng điệu hai người, một bên cứng hơn một bên!

Mùi thuốc súng trong phòng họp lập tức trở nên đậm đặc!

Trần Minh cười ha ha nói: "Chuyện gì ghê gớm lắm đâu mà đáng để cậu như thế? Đồng chí Lý Nghị, cậu lo xa quá rồi! Ai mà biết đây là đề xuất của cậu chứ? Lại đâu có lên chương trình Thời sự, tin tức của nhân dân cả nước đâu có thông thạo như vậy?"

Có vài người liền phát ra tiếng cười hề hề.

Lý Nghị nói: "Tôi đây không phải lo xa! Dù có bỏ qua tầng này không tính, chuyện xe buýt trường học cũng là chuyện Bộ chúng ta quản lý, hơn nữa còn liên quan đến an toàn giao thông của hàng trăm triệu học sinh. Về vấn đề này, tôi không thể không hỏi đến. Ngay cả các vị ngồi đây cũng đều phải chịu trách nhiệm cả đấy!"

Vương Dục Linh nói: "Tôi thấy đồng chí Lý Nghị nói có lý. Chuyện lớn như vậy không phải là trách nhiệm của riêng một người. Tưởng bộ trưởng tuy là người phụ trách, nhưng nếu thực sự xảy ra vấn đề, thì trách nhiệm đó là của chung mọi người."

Vu Thắng cũng cười nói: "Nếu thực sự xảy ra vấn đề thì không phải là vấn đề trách nhiệm đơn giản đâu! Một chiếc xe buýt trường học gặp sự cố, thứ chết đi chính là mấy chục nhân mạng đấy!"

Một tiếng "Bộp!" vang lên, dập tắt sự nhiệt tình thảo luận của mọi người.

Tiếng động phát ra từ phía Tưởng Vi Dân, ông ta cầm chén lên, không uống trà mà đập mạnh xuống mặt bàn.