Trong một năm, tháng Năm là thời gian lạ lùng nhất. Màn không khí mềm mại khởi đầu mùa mưa đã kịp biến mất trước đó. Bị bóc ra khỏi làn hơi nước mờ ảo, mọi vật hiện ra trong dáng vẻ thật của chúng, thô cứng, tỉnh táo và cũng hết sức mãnh liệt. Những toà chung cư bắt đầu sơn phủ chống thấm. Các ngôi biệt thự khởi công hồi đầu năm giờ đây bắt đầu thành hình với lớp gạch sần đỏ. Những ô cửa kim loại mới lắp tựa các con mắt mở lớn, hướng thẳng vào cảnh vật bao quanh, không chút e ngại. Trong các khu vườn viền theo mấy con phố nhỏ, những đỉnh cây hoàng điệp thẫm xanh trổ lá ngùn ngụt, cao lên từng giờ từng phút. hàng triệu phân tử không khí thấm đẫm mùi hương của những bông hoa đậu ngọt và bị nung nóng bởi mặt trời oi bức đến mức ngả sang một màu vàng mật. Cảnh vật chỉ dễ chịu hơn đôi chút khi trời bắt đầu tối. Các sắc độ chói gắt dịu xuống. Những giao tiếp kín đáo, trầm mượt giữa những hình khối chiếm lĩnh hay ẩn giấu. Những tiếng nói vô hình thì thầm cất lên, không cần ai nghe. Nhưng chúng vẫn ở đấy. Và đẹp nhất là sau một đêm mưa náo động các mái nhà, đô thị như một con người cao lớn vạm vỡ, làn da sạch bóng, chưa vội mặc quần áo, ngồi bên cửa sổ trên cao, ngắm nhìn bình minh và thở chậm.

Những hôm như thế, Huy không nán ngủ thêm trong chiếc giường quen thuộc. Anh cũng không mở máy tính ngồi vào trước các bản vẽ nội thất dang dở hay quờ tay lấy một tạp chí điện tử công nghệ nào đó. Dù có tiết học buổi sáng hay không, anh cũng vẫn thích đi thẳng lên trường hơn cả. Hơi buồn cười một chút, nhưng thời gian này trong năm, thật dễ chịu khi đầu óc trống rỗng, không bận tâm gì, chỉ việc ngồi giữa bạn bè, để cho tất cả các câu chuyện sôi nổi như các đợt sóng biển dội đến mà chẳng lưu lại dấu vết trên bờ cát. Khi lẫn vào đám đông, người ta có thể dễ dàng dõi nhìn cuộc sống đang lướt qua như xem chuỗi hình ảnh rực rỡ sắc màu trên một màn hình cực đại.

Trừ vài đồng môn mọt sách hoặc đang mắc nợ một đống tín chỉ phải cắm đầu học dồn, phần lớn thành viên ở lớp thời gian này cũng chọn nhịp sống thong thả như Huy. Các bài thi viết đã hoàn thành. Những bản đồ án đầy ắp ý tưởng nên được vẽ ra trong bóng tối yên tĩnh, êm mượt. Vì thế, những ngày đầu tiên của mùa hè tốt hơn cả là dành cho tán gẫu và mơ mộng. Mọi người rủ nhau ra quán cà phê cóc cạnh trường. Hết ghế, những chàng trai luôn mặc quần Jeans, áo pull và đội mũ lưỡi trai xuề xoà sẽ sẵn lòng ngồi phệt trên nền gạch lót vỉa hè, tựa lưng vào bức tường hàng rào nóng hầm hập, uống nước ngọt thẳng từ chai ướp lạnh, bàn tán đủ chuyện trên đời. Và bao giờ cũng vậy, sau vài bận tâm về việc làm thêm, điểm số, một triển lãm thiết kế vị lai nào đó vừa khai mạc ở New York hay London, mọi bàn luận sẽ quay về một mối duy nhất, các cô gái và những câu chuyện tình yêu. Đang thoải mái, Huy chợt co lại, lăn nhẹ ra khỏi mạch chuyện. Ngay cả lời châm chọc sắc bén nhất hướng về mình cũng không thể khiến anh hé lộ bất kỳ thông tin nào. "Tớ không yêu ai cả. Đơn giản là chẳng có thời gian để quen một người nào đó!" - Anh lảng tránh. Rõ ràng, bạn bè không tin, nhưng họ cũng buông tha.

Huy gọi thêm một bình trà lạnh, rót cho các bạn và cho mình. Những viên đá sạch rơi xuống nối tiếp, khua lách cách trong cốc thủy tinh mỏng màu vert, đầy bọt. Hơi nước đọng trên miệng cốc như những giọt mồ hôi. Huy cũng đổ mồ hôi. Bây giờ thì anh hoàn toàn im lặng.

Các cậu đang bàn tới một đề tài khác lạ. Vì sao người ta lại chọn yêu nhân vật này, chứ không phải là nhân vật khác. Vì sao giữa hàng chục, thậm chí hàng trăm cá nhân nổi bật, người ta lại chọn một kẻ ít ai ngờ nhất. Huy rùng mình. Ngỡ như bạn bè xung quanh đều biết rõ câu chuyện của anh, và đang bàn về nó, theo những cách ám chỉ kỳ quặc của riêng họ. Cậu bạn đội mũ lưỡi trai đỏ ngồi bên phải Huy nhận xét: "Lựa chọn ư? Tụi mình cứ ảo tưởng có quyền được chọn yêu người này, không yêu người nọ. Thật sự, chúng ta chỉ tự làm rắc rối cuộc sống của chính mình thôi. Còn các cô gái, họ chẳng mất công chọn lựa gì đâu. Họ có sẵn một số các quy chuẩn, và họ áp quy chuẩn đó lên chúng ta, giống như một cô nàng chăn bò có sẵn bảng biểu để tìm ra một con bò ổn nhất, đem đến dự cuộc thi chú bò khoẻ đẹp trong hội chợ nông nghiệp!". Sau câu so sánh thản nhiên, mũ lưỡi trai đỏ cất lên tiếng rống của một chú bò mộng thứ thiệt. Đám bạn cười ngả nghiêng. Vang lên một giọng phản bác bực dọc:"Nếu các cậu thích trở thành con bò tuyệt hảo trong mắt các cô gái thì cứ tự nhiên. Riêng tớ, đơn giản hơn nhiều. Là đàn ông, chúng ta phải có tiền, càng nhiều càng tốt. Các cô gái luôn thiện cảm với chàng trai nào có khả năng chu toàn và bảo vệ cuộc sống của họ. Phải được như thế, chúng ta mới là các cowboy thông minh!". Chung quanh gật gù với ý kiến thực dụng nhưng xác đáng. Mũ lưỡi trai đỏ duỗi dài đôi chân khẳng khiu trong chiếc quần jeans sờn gối, thở hắt ra: "Có lẽ cậu đúng, ở thời tương lai. Vấn đề là hiện tại, đôi khi, bọn ngây ngô tụi mình trong mắt các cô gái giống như một con nghé thay thế. Tạm thời. Hoặc trong khi chờ đợi một con bò hoàn hảo. Chẳng phải phần lớn tụi mình vẫn bị các cô gái bỏ rơi đấy sao. Cả tỉ ca khúc hát về tình yêu khốn khổ trên thế giới này, là của bọn trai ngốc nghếch giống như tụi mình ôm đàn rên rỉ đấy chứ... ". Trong một phản ứng đột ngột, Huy chộp lấy cánh tay người ngồi kế bên, giật mạnh:

- Cậu vừa nói gì?

- Cậu không nghe được ư? Tớ chỉ nói về sự thay thế thôi!

- Ai thay thế? - Giọng Huy lạc đi - Ai được thay thế?

- Chẳng ai cả. Cậu bị sao vậy? Nóng quá nên chập mạch ư? Tớ lập luận rất đơn giản. Ai cũng có thể hiểu. Chúng ta là những kẻ thay thế, hay nói chính xác hơn lấp vào khoảng trống. Người này có thể được sử dụng để thay thế người khác, để tạo ra sự bình ổn trong tâm lý nhất thời. Hoặc để che đậy một mối quan hệ không thể đưa ra ánh sáng. Đại loại thế! - Cậu bạn nhún vai - Thật sự tớ chỉ đọc được mấy thứ buồn cười đó trong quyển tạp chí ngớ ngẩn của bà chị tớ. Phụ nữ là trùm rắc rối, hả?

- Vớ vẩn!

- Cậu bị điên mất rồi! - Cậu bạn bực dọc.

Cốc trà lạnh bất động trong tay Huy. Nếu các bạn cùng lớp nhìn mình như một sinh vật kỳ dị, thì đó cũng chẳng phải là vấn đề của mình, anh tự nhủ. Những viên đá tan ra. Hơi lạnh tan dần trong hơi nóng ngày hè. Nhưng tay anh vẫn tê điếng. Sự thật luôn đơn giản hơn mọi tưởng tượng, và ập đến vào lúc không ngờ nhất. Quanh anh, mọi thứ bỗng lùi xa. Ánh mặt trời mờ nhạt. Tiếng cười nói, tiếng xe cộ chạy trên đường như bị bào mỏng. Một thế giới trống trải và lạnh lẽo. Chưa bao giờ anh thấy mình lạc lõng với chung quanh đến vậy. Nhưng một tiếng nói khác hét lên trong anh, nói rằng anh cũng chẳng cần vừa khít với cái thế giới hỗn loạn đó. Bất giác, anh đứng lên, bước xuyên qua những người bạn đang ngồi ken dày trên vỉa hè. Anh bước thẳng xuống lòng đường. Ngay lúc ấy, vang lên một tiếng thắng két ghê xiết cào nghiến mặt đường nhựa. Ngã tư cách đấy vài mươi mét, phía dưới bánh sau xe buýt vẫn tỏa ra làn khói xanh xám. Trên chiếc xe tay ga lướt nhanh vượt đèn đỏ, chàng trai chở một cô gái vừa suýt bị xe buýt nghiền nát vẫn vui vẻ cười đùa, chẳng hề biết đến cái chết mới cận kề. Một lần nữa, trong một khoảng thời gian rất ngắn, anh lại rơi vào cảm giác choáng váng. Nguy hiểm luôn ở quanh đây. Nhưng, chỉ khi nó đã xảy ra, người ta mới nghĩ về nó một cách nghiêm túc. 5 giây nhắm mắt, đầu óc Huy tỉnh táo trở lại. Anh trở vào trường, lấy xe, phóng thẳng qua trường đại học của Quỳnh.

"Anh đang đùa đấy phải không?" - Cô ta ngờ vực khi trả lời điện thoại. Huy cho biết anh không có ý định đùa bỡn vào lúc này. Cô ta nên ra trước cổng trường, vì anh đang chờ. Đúng hai phút sau, Quỳnh hiện ra. Cô ta đã cắt tóc, cũng mặc quần jeans bạc màu và áo pull giống như anh. Nếu không nhờ đôi kính Marc lớn cài trên tóc, có lẽ anh đã bỏ qua vì nhầm lẫn cô ta với một chú nhóc mảnh khảnh. Bước thẳng về phía anh, Quỳnh gõ nhẹ tay lên đồng hồ hiển thị trên màn hình mobile:

- Tôi đang nghe giảng toán cao cấp. Chỉ có ba phút dành cho anh!

-Tôi muốn biết, trước tôi, ai là người yêu của Minh. Đừng trả lời bạn không biết gì hết, tôi không chấp nhận câu nói ấy đâu.

- Anh tìm được gì trong cuốn sổ màu xanh rồi sao?

- Không, bạn trả lời thẳng câu hỏi của tôi đi, trước khi ba phút trôi qua.

- Thôi được, chị ấy từng có mối quan hệ với một trong các cậu bạn học cùng lớp. Trên mức bình thường một chút. Nhưng có lẽ không phải là tình yêu. Gần giống bạn bè. Chỉ có điều, chị họ tôi vốn không có nhu cầu kết bạn...

- Tôi có biết mặt cậu ấy không? Trong chuyến xe lên nhà Minh hôm đó, cậu ấy có đi cùng không?

- Phát ngồi ngay sau ghế tài xế. Cậu ấy không nói gì hết vì trùm áo ngủ suốt. Đó là lý do hôm ấy tôi cũng ngủ.

- Bạn có quen hoặc từng trò chuyện với Phát không?

Quỳnh im lặng, hơi nhíu mày. Chừng như cô ta vấp phải một viên sỏi khó chịu với câu hỏi thẳng thừng này. Hơi hất cằm, cô ta nói khẽ:

- Anh hỏi câu khác thì hơn!

- Thôi được, hôm đó, hai người có nói gì không? Bạn còn nhớ cậu ấy nói gì chứ, một câu vu vơ nào đó?

- Không. Cậu ấy im lìm, thậm chí lảng tránh không nhìn tôi chứ đừng nói là bước đến bắt chuyện.

- Từng có gì xảy ra trước đó giữa hai người? - Trực giác mách bảo Huy có bất thường ở đây.

- Tôi và cậu ấy từng thử hẹn hò. Hai lần. Nhưng không hợp! - Quỳnh nói nhanh, đôi mắt lơ đãng dõi vào một điểm nào đó phía trên vai anh.

- Minh biết việc ấy chứ? Có phản ứng gì không?

- Biết. Chị ấy không nói gì và chị ấy không có thói quen bày tỏ xúc cảm. Sau đó, họ vẫn duy trì mối quan hệ thêm một thời gian. Phát xem tôi như chưa từng hiện diện - Quỳnh đưa màn hình điện thoại trước mặt anh - Ba phút đã hết!

Không chào tạm biệt, Quỳnh quay lưng đi thẳng vào trong trường. Huy đứng im. Mặt trời phản chiếu trong gương chiếu hậu xe máy, hắt vào mắt anh chói chang. Chiếc áo pull trắng và mái tóc hung nâu của cô ta gần như tan biến trong nắng. Huy chợt nhớ đến trò ảo thuật. Những chồng xu rỗng ruột. Một kiểu đánh lừa thị giác. Chỉ có sự so sánh và quan sát tinh tế để nhận ra vài điều tưởng chừng bất biến. Huy vùng chạy theo cô ta, gọi to:

- Quỳnh! Có phải vì việc này, bạn không bao giờ ưa thích Minh?

Cô gái có bộ dạng của cậu nhóc mảnh khảnh ngoảnh lại, nhìn thẳng vào mắt Huy. Nhưng cô ta không nói gì thêm, lặng lẽ bước đi tiếp cho đến khi khuất hẳn ở một lối rẽ. Có vệt nước trong đôi mắt rộng và nhạt màu đỏ, Huy ngờ vực. Rồi anh gạt qua ngay phỏng đoán. Chỉ là do mình bị loá nắng mà thôi.

Buổi tối, ý định xử lý ánh sáng các căn phòng nhìn ra biển của bungalow trong bài thi học kỳ bị xếp qua một bên. Huy lại lấy ra quyển sổ da cừu xanh, chậm rãi đọc lần nữa, xem lại từng trang, cố gắng tìm ra một chi tiết gợi mở. Nhưng đầu óc anh như đông đặc. Huy nằm dài trên sàn, dang tay, nhìn lên trần, bóc tách dần các ý nghĩ.

Đừng vội xem tôi là kẻ tình nghi duy nhất!Cần phải hiểu câu nói của Quỳnh hôm diễn trò ảo thuật như thế nào đây? Phảichăng, qua câu nói ấy, cô ta gián tiếp thừa nhận mình cũng nhúng tay vào cái chếtcủa chị họ, với một trợ giúp từ kẻ khác?