Ghé Hàn Quốc nhận dầu. Nhiên liệu ở Hàn rẻ hơn ở Nhật, chủ hàng luôn tính toán kinh tế sinh lời. Trong lúc nhận dầu, hàng chục bao tải giẻ được cẩu lên tàu.

Rời Hàn tàu rẽ sóng chênh chếch lên hướng Bắc. Phó ba Việt ghi nhật ký hàng hải:

- Chúng ta sẽ đến cảng Qinhuangdao nhận hàng đấy.

Trịnh Mạnh đang đi ca cùng, nghe phó ba nói vậy liền tiếp lời:

- Quỳnh Hoàng Đảo hả anh, cảng này em đến mấy lần rồi. Lên trên ấy trời lạnh lắm. Em còn giữ một mớ tiền Nhân dân tệ.

- Gọi thế là oan cho dân. Tiền tính bằng “quan” nhưng lại gọi “nhân dân tệ”.

- Cũng có lý.

Mạnh cười tít mắt, được dịp thao thao về Quỳnh Hoàng Đảo. Mỗi khi nói chữ Quỳnh, đôi môi vốn nhọn của Mạnh cứ chu lại như chiếc mỏ chim.

Cảng Qinhuangdao nằm trong vịnh Bố Hải, núi ẩn hiện trong lớp sương mù bồng bềnh. Chưa xếp được lịch vào cập cảng, tàu vẫn neo ở ngoài vịnh. Mưa mấy ngày qua, nước từ đại lục đổ ra vịnh đỏ ngầu phù sa. Trời lạnh vài ba độ bách phân. Trịnh Mạnh nói:

- Nhằm nhò gì, năm trước đến đây vào mùa đông, mặt biển đóng băng dày trắng xóa, tụi em còn mang bóng xuống mặt băng để đá đấy.

- Không sợ lạnh à?

- Mặc áo ấm, đá bóng trên mặt băng thích lắm.

Tàu cập cảng Qinhuangdao, lạnh tái tê. Từ xa đã thấy một đoạn trường thành chạy ra đến mé biển. Điểm đầu của Vạn Lý Trường Thành được nước Yên xây vào thế kỷ thứ bảy trước Công nguyên chống quân Đông Hồ. Sau đó Tần Thủy Hoàng thôn tính sáu nước chư hầu Hàn, Triệu, Ngụy, Sở, Yên, Tề thống nhất Trung Hoa, nối các đoạn tường thành các chư hầu tạo nên Vạn Lý Trường Thành bao bọc biên giới phía Bắc ngăn quân Hung Nô bảo vệ lãnh thổ nhà Tần.

Khoác hai ba lớp áo chống lạnh nó bắt xe đi Trường Thành cùng vài người bạn. Xe dừng, đi bộ một đoạn mới tới nơi. Muối biển đã bào mòn nhưng Trường Thành vẫn chắc chắn thách thức thời gian. “Bất đáo Trường Thành phi hảo hán”, chẳng phải người anh hùng nhưng nó cũng đến được Vạn Lý Trường Thành. Cúi nhặt mảnh đá dăm hình dạng kỳ dị dưới chân Trường Thành giấu vào túi áo mang về. Thích mảnh vỡ của đá xây tường thành thế thôi chứ trong các hàng quán bán đầy đồ lưu niệm có gốc tích từ các triều đại phong kiến Trung Hoa cách đây tới vài ngàn năm. Có dịch vụ cho thuê áo mão cân đai chụp hình, dưới hình thức rút xăm. Các “thầy” giải xăm ứng theo áo mão cân đai khách rút được.

Phó ba Việt rút trúng thăm với áo bào và quạt lông chim của mưu sĩ Khổng Minh. Nó cũng rút một xăm thử vận cho vui. Không phải áo long bào của vua, chẳng phải áo nhung gấm của quan đại thần nhất phẩm, cũng không phải chiến bào của võ tướng cầm cương ngựa trên sa trường nam chinh bắc phạt, xăm của nó là một bộ áo vải nâu của thường dân. Chắc suốt đời nó chỉ làm một anh dân đen áo vải cày ruộng mạt kiếp. Xăm này cần chi thầy để giải.

Nó bỏ tiền rút thêm một lần nữa thử có đổi được thân phận hay không. Lần này nó sẽ là anh lính hầu mũ nhọn trông giống trong tuồng hát bội, ngực áo có chữ Tốt. Nó xúng xính trong bộ lính hầu, suốt đời nó sẽ làm quân sĩ với lính hầu, một con chuột thí? Dù sao nó vẫn may mắn hơn chàng Lẫm ngàn lần. Anh bạn bốc nhằm chiếc xăm thái giám nên không chịu thử trang phục:

- Thử đồ này sẽ xui tận mạng.

Nó bước từng bước trên Trường Thành. Đất nó đang giẫm chân cách đây hơn hai ngàn năm là đất của nước Yên, nơi có thái tử Đan làm con tin nước Triệu với Tần Doanh Chính. Họ từng là bạn thân của nhau, sau này Doanh Chính lên ngôi vua thôn tính các nước chư hầu. Nước Yên đứng trước nguy cơ bị nước Tần đánh chiếm, thái tử Đan nhờ bạn tráng sĩ Kinh Kha ám sát vua Tần nhưng bất thành, nước Yên bị tấn công, thái tử Đan bị vua nước Yên chặt đầu dâng thủ cấp. Làm thái tử cũng đâu có sướng gì cho cam. Thôi làm quân sĩ hay lính hầu như nó lúc nãy cho khỏe.

Dạo trên Trường Thành không thể không nhớ tới vị hoàng đế lừng danh Tần Thủy Hoàng. Tần vương theo Pháp gia khuyến khích nông nghiệp, nông dân được làm chủ có quyền canh tác và mua bán ruộng đất. Chế độ doanh điền ruộng đất của nông dân chứ không phải của vua hay giai cấp thống trị. Nhất sĩ nhì nông, chỉ có sản xuất ra của cải vật chất mới làm giàu cho xã hội, buôn bán chỉ lưu thông hàng hóa làm tăng giảm giá trị của cải. Thương gia được xếp thứ tư. Dù gì lái buôn luôn giàu có, tiền bạc đi đôi với quyền lực danh vọng. Truyền thuyết buôn vua của Lã Bất Vi là bài học hơn hai ngàn năm vẫn không bao giờ lạc hậu.

Đứng trên đoạn cao cao tường thành phóng mắt tứ phía, thành phố với các nhà cao tầng đang xây dang dở vôi vữa bề bộn, ruộng đất đang bị thu hẹp. Thương nghiệp lên ngôi nông dân không thể thoát nghèo đói. Nếu Tần Thủy Hoàng có phép màu sống lại chắc phải đau lòng lắm. Tần Thủy Hoàng chẳng ưa mọt sách luôn lấy chuyện xưa làm mẫu mực xét nay đã đốt sách chôn sống gần nửa ngàn nhà nho ban hành pháp chế của mình. Lúc đứng trên Trường Thành, Tần vương trong sử sách cứ ám ảnh. Nó lững thững bước trên Trường Thành như bước trên sống lưng con rắn khổng lồ. Hơn hai ngàn năm, người Tàu bảo quản Trường Thành rất tốt, khai thác du lịch hiệu quả. Nó nhìn tứ phía, chợt nhớ có lần vào hoàng thành thủ đô, các triều đại sau phá đổ kiến trúc của triều đại trước, xây mới trên chính nền cũ. Bí mật lịch sử chôn vùi, đời sau luôn khảo cổ tìm tòi.

Trời lạnh cắt da, sương quất vào mặt lạnh buốt. Nó chui vào một điểm canh trú một lúc cho thân ấm lại mới đi tiếp, bước thấp bước cao, sắp tối mới quay về. Những thanh niên trắng trẻo mập mạp mặc cảnh phục đeo súng ngắn đứng trong trạm gác chân cầu thang tàu, việc nhẹ lương cao dành cho thanh niên mập mạp trắng trẻo. Trên chiếc cần cẩu cao, mấy phụ nữ đang điều khiển gầu xúc than, đầu bù tóc rối, bụi than gió mưa lạnh buốt quất vào mặt. Khi nó giương máy ảnh lên, cô gái lái cẩu xõa mái tóc che mặt, bẽn lẽn cười…

Chỉ sau một đêm, sáng ra mặt boong tuyết phủ trắng xóa. Phía bờ, khắp nơi toàn tuyết. Con đường mới đi bộ hôm qua giờ chẳng còn nữa. Đâu như Mạnh kể, cần chi tới mùa đông mới có tuyết rơi. Dạo này thời tiết thất thường, hiện tượng đối El Nino khí hậu thay đổi đột ngột. Ống nước dằn tàu trên mặt boong đã không được xả hết nước bên trong, nước đông đá dãn nở, sắt dày cả mười phân bị nứt toác, nước lại có sức mạnh khủng khiếp thế?

Thuyền trưởng Hyeong tổ chức cuộc họp, ai chịu trách nhiệm trong việc xả nước đường ống. Đại phó Hài đưa mắt nhìn Hưng. Thủy thủ trưởng Hưng quay qua hỏi Tình như thể trách móc:

- Anh dặn sao chú không chịu xả nước?