Trong phòng đọc của thư viện, phóng viên điều tra Iwamura Yoshio bất giác đứng bật dậy. Anh đã tìm thấy cuốn sách chuyên khoa thần kinh có nhắc đến cụm từ “hình thành thói quen kiểm soát hành vi”.

Các học sinh ngồi gần đó liếc nhìn Yoshio, không hiểu chuyện gì đang xảy ra. Yoshio bừng tỉnh. Anh đỏ mặt, khẽ ho “khụ khụ” rồi lại ngồi xuống.

Yoshio hít một hơi thật sâu, nhìn xuống trang giấy. Cụm từ đó nằm ở mục “Chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế”.

Mặc dù biết là ngớ ngẩn nhưng những ý nghĩ cứ lặp đi lặp lại trong đầu, dù không muốn nghĩ nhưng vẫn buộc phải nghĩ. Chính là viết về mình.

Hành vi kiểm tra mọi thứ dần trở thành thói quen và là nguyên nhân gây ra trở ngại cho cuộc sống của bản thân cũng như những người xung quanh. Không còn nghi ngờ gì nữa, chính là cuộc sống của Yoshio những ngày gần đây.

Mồ hôi Yoshio lấm tấm trên trán, tim anh đập mỗi lúc một nhanh hơn. Yoshio thấy cơ thể mình có triệu chứng kỳ quặc và khi biết tên căn bệnh rồi anh càng trở nên hoang mang. Anh mang tâm trạng của một người vừa bị tuyên án.

Yoshio bắt đầu thấy bất an không biết mình đã dụi tắt điếu thuốc lá chưa kể từ ba tháng trước. Mỗi khi ra khỏi căn hộ chung cư vừa là nhà riêng kiêm nơi làm việc, ý nghĩ đó luôn xuất hiện trong đầu. Mình đã dụi tắt thuốc lá đi chưa nhỉ? Vừa tra chìa khóa vào ổ nỗi sợ hãi không thể diễn tả bằng lời từ sâu trong cơ thể lại ập đến.

Yoshio trở về phòng, kiểm tra chiếc gạt tàn trong phòng làm việc. Điếu thuốc đã được dụi tắt. Anh định ra khỏi nhà thì cảm giác ngờ vực dấy lên, anh quay lại nhìn ra phía sau. Trên bàn, giấy tờ sách vở chất cao như núi. Nếu có chuyện gì không may xảy ra lửa sẽ cháy lan sang đó mất. Yoshio lại chạy về phòng, kiểm tra xem thuốc lá còn cháy không.

Đương nhiên, lần này anh đã mang gạt tàn ra chỗ bồn rửa bát, để cho chắc anh còn ngâm vào nước. Vậy mà ra đến cửa anh vẫn lo lắng không yên. Liệu có còn mẫu thuốc lá đang cháy dở nào rơi ra khỏi gạt tàn và nằm lẫn dưới đống sách không? Có khi nào lửa đang cháy âm ỉ ở góc nào trong căn phòng bề bộn những sách là sách? Nghĩ đến đây, cảm giác bồn chồn lại xâm chiếm suy nghĩ trong anh và anh phải mất rất nhiều thời gian mới ra được khỏi nhà.

Ban đầu, anh quyết định không hút thuốc trước đó ba mươi phút nếu có việc phải đi ra ngoài.

Nhưng làm vậy cũng không có hiệu quả. Vì anh từng biết một vụ hỏa hoạn xảy ra sau mấy tiếng do lửa rơi xuống chăn nệm.

Nghĩ vậy anh bèn tự nhủ phải dọn dẹp thường xuyên để căn phòng luôn được ngăn nắp. Yoshio cứ quẩn quanh với những suy nghĩ, nếu để phòng bừa bộn, tàn thuốc lá sẽ rơi vào ngóc ngách nào đó anh không biết.

Nhưng anh không duy trì sự ngăn nắp này được lâu. Yoshio ba mươi ba tuổi, hiện đang độc thân nên với anh việc phải tự dọn dẹp khá phiền phức. Sự tỉ mỉ được phát huy hết trong công việc. Đừng trông mong gì ở một người đàn ông không bao giờ đổ rác lại đi dọn dẹp phòng ốc hằng ngày.

Mỗi lần Yoshio đi ra ngoài, anh lại nghi ngờ không biết mình đã dụi thuốc lá đi chưa và phải quay về phòng kiểm tra đến năm, sáu lần liền. Anh nhìn chiếc gạt tàn đang ngâm trong nước và tự trấn an bản thân “thế này thì sao phải lo bén lửa ra đâu nữa” nhưng cứ ra đến cửa, nỗi bất an lại bủa vây anh.

Và tuần trước, anh đã bị trễ máy bay.

Hôm đó, anh quyết định sẽ không hút thuốc. Mà đúng là anh đã không hút thuốc thật. Nhưng đêm hôm trước, lơ đễnh thế nào anh lại đổ tàn thuốc lá vào túi rác chứ không ngâm gạt tàn vào nước.

Sau khi ra khỏi nhà, những ảo tưởng cứ ngày một nhen nhóm. Không biết mồi lửa có đang cháy âm ỉ trong túi rác đó hay không?

Ngẫm nghĩ một lúc, trong đầu Yoshio toàn hiện ra những cảnh tượng bi thảm khiến anh đứng ngồi không yên. Giá mà anh quay về ngay khi đang ở ga tàu gần nhà thì tốt biết mấy nhưng mãi đến lúc ngồi trong tàu một ray[1] để ra sân bay, anh mới không thể chịu đựng nỗi nữa. Đương nhiên, khi quay về nhà kiểm tra, anh chỉ thấy một căn phòng bừa bộn, không người ở.

Yoshio sợ hãi vì sự bất thường của mình.

Kỳ quặc thật. Hành vi của mình quá điên rồ.

Anh đã từng nhiều lần thử bỏ thuốc nhưng vô ích. Suốt mười lăm năm nay mỗi ngày hút bốn mươi điếu thuốc quả là một thói quen không dễ gì bỏ được. Ngoài ra, bỏ thuốc chưa chắc đã là phương pháp giải quyết triệt để. Những hành động không hợp với lẽ thường mới là vấn đề.

Yoshio đã tìm hiểu về bệnh tình của mình bắt đầu từ thói quen khi làm việc. Trong thư viện, sách y khoa chất nhiều như núi. Và Yoshio dừng lại ở căn bệnh có tên “chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế”. Triệu chứng bệnh là hình thành thói quen kiểm tra mọi thứ.

Như vậy, Yoshio chỉ cần làm duy nhất một việc, đó là tới bệnh viện điều trị.

Yoshio chọn bệnh viện đó vì nó nằm ngay trên trục tuyến đường sắt anh vẫn hay đi. Những tòa nhà sạch sẽ mang đến cho Yoshio thiện cảm. Nhìn thấy tấm biển lớn đề dòng chữ “Bệnh viện Đa khoa Irabu”, Yoshio đoán thể nào cũng có Khoa Thần kinh nên anh đã vào khám. Quả nhiên có Khoa Thần kinh thật nhưng không hiểu vì sao nó lại nằm dưới tầng hầm.

Yoshio gõ cửa. “Mời vào” Một giọng nói lanh lảnh, trong sáng vang lên như lời mời gọi ở những lữ quán. Yoshio mở cửa bước vào. Một người đàn ông, độ tuổi trung niên với nước da trắng, béo tốt đang ngồi ở ghế sofa, tít mắt cười và đi ra đón anh.

“Nào, thử tiêm một mũi nhé.” Gã bác sĩ giơ tay chỉ cho anh ghế ngồi.

“Hả?” Yoshio hơi nghển cổ ra, mặt cau có.

“Cái đám trên kia chẳng chịu chuyển bệnh nhân xuống đây cho tôi gì cả. Ai đời hai tuần liền chưa được tiêm.” Gã bác sĩ mập ú thở phì phò. “Bọn Khoa Ngoại đúng là kém linh hoạt. Tôi đã bảo cảm cúm hay gì cũng cứ ghi là rối loạn tâm thần cho tôi rồi.”

Yoshio kinh ngạc. Gã đàn ông này làm sao thế? Tấm bảng tên trên áo blouse trắng có ghi “Tiến sĩ Y khoa • Irabu Ichiro”.

“Mayumi ơi, hôm nay tiêm tĩnh mạch nhé, chọn ống tiêm to nhất ấy.”

Sau đó, Yoshio thấy một cô y tá trẻ với đáng hình mơn mởn xuất hiện sau tấm rèm. Thái độ cô ta trông rất vô cảm. Cô ta uể oải gãi cổ.

“Ồ, vui quá. Nếu tuần này không có bệnh nhân đến khám, tôi tính chắc phải ra Công viên Ueno thuê tạm gã người Iran.” Gã bác sĩ tên Irabu lẩm bẩm một mình. Yoshio không thể hiểu được ông ta đang nói gì. Loáng một cái, mọi thứ đã được chuẩn bị xong. Tay trái anh được tiêm bằng một ống tiêm to cỡ cái đèn pin.

Irabu nhìn mũi tiêm cắm vào dưới da như muốn nuốt chửng. Mặt ông ta đỏ tía tai, cánh mũi phập phồng.

“Đauuu quá.” Yoshio bất ngờ hét lên. Mũi tiêm to quả nhiên gây đau buốt dữ dội.

Yoshio quay sang nhìn cô y tá. Cô ta nhai kẹo cao su chóp chép, mặt thì càu cạu. Chiếc áo blouse trắng xẻ một đường, để lộ ra cặp đùi trắng hồng.

Đây là... bệnh viện ư? Thực tại nhạt nhòa đi trong tâm trí Yoshio.

“Trước mắt, anh đến khám thường xuyên nhé.” Irabu cười cười và nói. “Tôi sẽ giảm tiền khám cho anh.”

Yoshio á khẩu. Thân hình Irabu giống hệt con hải cẩu, khó có thể tìm thấy đâu là cổ ông ta.

“... A, vâng ạ.” Mãi một lúc sau Yoshio mới thốt lên lời.

“Kể cũng hiếm thật đấy. Chẳng mấy ai tự biết được bệnh tình của mình xong đến khám đâu.”

“Vậy ư... bác sĩ?”

“Bình thường, những người đột nhiên tới Khoa Thần kinh khám đều là những người mất kiểm soát, cứ ba người là y như rằng có một người đến đây trong tình trạng quên không mặc quần đấy.”

Vừa nói, Irabu vừa nhảy tưng tưng. Ông ta đứng giữa phòng khám và bắt chước theo mấy động tác tập thể dục trên sóng radio “một hai, một hai”.

“Anh là phóng viên điều tra à?” Phần thịt dưới cằm Irabu lắc lư. “Thế nên anh đã tự tìm hiểu về căn bệnh của mình chứ gì?”

“À thì điều tra là nghề của tôi mà.”

“Vậy chắc anh biết phương pháp điều trị là gì rồi đúng không? Phù phù.” Irabu vẫn tập thể dục. Ông ta đặt tay lên hông và ưỡn người ra phía sau.

“... Bác sĩ có thể ngồi xuống nói chuyện được không?”

“À, phải rồi. Xin lỗi nhé. Lâu lắm rồi mới tiêm nên tôi thấy nhẹ cả người. A ha ha.”

Cuối cùng ông ta cũng ngồi vào ghế. Irabu phe phẩy hồ sơ bệnh án thay chiếc quạt, cho đỡ nóng. Mình có thể yên tâm điều trị ở bệnh viện này không đây? Yoshio cảm thấy lo lắng dữ dội. Nhưng anh đã trót đến đây rồi. Anh lấy lại bình tĩnh và thuật lại tình hình từ trước tới nay cho Irabu nghe. Đối thoại là công cụ cần thiết khi trao đổi công việc. Yoshio đã lựa chọn từ ngữ, sắp xếp các ý tứ thật rõ ràng, mạch lạc, logic để giải thích về những triệu chứng mình gặp phải. Và anh nghĩ mình đã làm rất tốt điều đó.

“Anh Iwamura, anh thật tuyệt vời.” Irabu bày tỏ sự ngưỡng mộ. “Cơ mà biết được bệnh tình xong phát điên lên, kể cũng ít gặp.”

“Bác sĩ bảo... ‘phát điên’ là sao?” Yoshio thực sự thấy bực mình với kiểu nói chuyện này. “Tôi muốn được bác sĩ tư vấn xem cần phải làm thế nào để khỏi bệnh.”

Theo như sách y học viết, điều trị các bệnh thần kinh phải dùng đến thuốc chữa sẽ vô cùng vất vả. Chính vì vậy cần phải tham vấn chuyên gia y tế để tiến hành các liệu pháp điều trị thần kinh thích hợp.

“Ơ, tư vấn ấy à?” Irabu chun chun mũi, khó chịu nói. “Chuyện đó vô ích thôi.”

“Vô ích ấy ạ?”

“Nền tảng, tính cách, những thứ ấy không chữa được đâu nên anh có nghe tư vấn cũng thế cả mà thôi.”

“Sao bác sĩ có thể...” Yoshio tuyệt vọng. Đây là lần đầu tiên kể từ khi sinh ra, Yoshio phải tìm đến bác sĩ thần kinh. Vậy mà bác sĩ lại nói với bệnh nhân như thế, hỏi có chấp nhận được không?

“Hay anh có điều gì muốn thú nhận ư?”

“Dạ, không.”

“Vậy thì tốt rồi còn gì.” Irabu tựa lưng ra sau ghế, ông ta cố bắt tréo hai cái chân ngắn ngủn lại với nhau. Yoshio được yêu cầu ngồi xuống ghế.

Có khi nào đây là một phần trong phác đồ điều trị không nhỉ? Yoshio còn tính đến khả năng đó.

“Càng cố không để ý đến nó lại càng bận tâm. Đằng nào cũng là cái vòng luẩn quẩn thôi.” Irabu khoanh hai tay lên vòng qua đầu, cười cười.

“Thế tôi phải làm sao...”

“Anh cứ thấp thỏm chuyện mình đã dụi thuốc lá chưa chứ gì? Mua bảo hiểm hỏa hoạn sẽ hết lo ngay.”

“Không, nó không hẳn là như thế...” Yoshio trầm tư.

“Anh không bỏ thuốc lá được à?”

“Vâng ạ.”

“Thế thì đừng dùng gạt tàn nữa, bỏ thẳng tàn thuốc vào cái chậu có sẵn nước xem sao.”

Ồ. Đúng là ngoài sức tưởng tượng của Yoshio. Đây là cách xử trí rất thực tế. Yoshio đoán hẳn Irabu đã từng tiếp xúc với nhiều bệnh nhân có nhiều biểu hiện tâm thần còn phức tạp hơn thế này rồi.

“Hoặc không về nhà cũng là một cách đấy.”

“Hả?” Yoshio chưa hiểu ý của Irabu.

“Hôm nay anh đã ra khỏi nhà rồi đến đây khám đúng không? Có thể bây giờ chưa xảy ra hỏa hoạn đâu cho nên nếu anh Iwamura không về nhà, ngôi nhà sẽ duy trì được trạng thái an toàn.”

Không biết nên gật đầu, hay lắc đầu nữa đây.

“Cứ ra khỏi nhà là lo lắng. Vậy chỉ có cách giải quyết là ở liền trong nhà suốt hoặc không về nhà, thế thôi.”

“Ừm.” Yoshio nghĩ ngợi. Trước những lời khuyên vượt ngoài sức tưởng tượng, đầu óc Yoshio chưa kịp tải nổi. “Trước mắt tôi sẽ thử gạt tàn thuốc lá vào chậu nước xem sao.”

“Phải đấy. Đằng nào chứng rối loạn ám ảnh cưỡng chế cũng không có thuốc đặc trị đâu. Khi nào bắt buộc phải ra khỏi nhà anh thử dội nước khắp phòng xem sao? Ha ha ha.”

Yoshio khá khó chịu khi bị cười lớn và chọc quê như vậy. Irabu có vẻ là một gã bác sĩ khá dị đây.

“Mà này, anh Iwamura làm phóng sự điều tra mảng nào vậy?”

Yoshio hắng giọng. “Hiện tại ‘Cái nhìn của những người yếu thế’ là chủ đề tôi đang theo đuổi. Tôi sẽ phanh phui những hành vi bất chính của các cơ quan công quyền và các doanh nghiệp lớn, đồng thời phơi bày ra cho xã hội biết những điều bất lợi người yếu thế phải chịu đựng...” Nói đến đây Yoshio thấy trong lòng dâng trào cảm xúc.

Công sức thu thập tài liệu bấy nhiêu ngày qua của anh đã được công nhận, Yoshio còn được ký tên lên bản thảo trên trang tạp chí tổng hợp nữa. Anh nghĩ chuyện xuất bản thành sách chỉ còn là vấn đề thời gian. Anh thấy tự hào vì mình khác hẳn mấy tay phóng viên chạy theo thị trường. Những kẻ cùng lứa với anh toàn viết mấy bài báo theo ý của phòng biên tập. Yoshio mới là phóng viên đích thực.

“À, thế thì cái văn phòng nhà đất ở góc kia kìa. Bọn chúng đã biến một căn hộ chung cư khép kín thành ổ chứa mại dâm. Nếu chỉ là quán bar cho khách đến uống rượu còn chấp nhận được, đằng này rặt một đám nhân viên nam bậu xậu. Anh viết bài tố cáo bọn chúng đi.”

“Ấy, việc gây mâu thuẫn với hàng xóm thì tôi...” Yoshio nhăn nhó.

“Vậy tôi sẽ đưa cho anh một vài manh mối về hành vi bất chính của bệnh viện phía bên kia đường tàu. Anh thử đánh vào đó xem sao?”

“Ố, mấy chuyện như khai khống tiền bảo hiểm cũng có sao?”

“Cái đó bệnh viện tôi đây cũng làm. Bọn họ treo thông báo ‘tặng kèm chuyến du lịch Hawaii’ để tuyển y tá, tuyển được rồi lập tức xù luôn. Atami còn chẳng cho đi chứ đừng nói là Hawaii nhé.”

Yoshio quay sang nhìn Irabu. Ông ta trông chẳng có vẻ gì là đang nói đùa.

“Mai lại đến nhé.” Irabu nói. Chẳng hiểu sao Yoshio lại buột miệng đáp “Vâng”.

Thôi đành vậy. Đằng nào trong sách người ta cũng viết không có thuốc đặc trị. So với việc phải đợi những hai tiếng đồng hồ ở bệnh viện lớn, chỗ này khá vắng, khám tạm cũng được.

Rời khỏi bệnh viện, Yoshio rút điện thoại ra gọi về nhà. Thói quen mới của anh những ngày gần đây. Bình thường một ngày anh sẽ gọi về một lần, lúc nào nhiều thì là năm lần.

Thông báo để lại lời nhắn vang lên. Máy điện thoại ở nhà vẫn “còn sống”. Ít nhất nhà anh vẫn chưa cháy rụi.

Ban đầu Yoshio còn thấy yên tâm khi chuông báo vẫn reo nhưng thỉnh thoảng anh đã nghĩ “cũng có thể nhà chỉ cháy một nửa và còn chừa lại đúng cái điện thoại”, như vậy rõ ràng là “không cháy toàn bộ” rồi.

Anh cứ mường tượng đến khung cảnh chiếc điện thoại vẫn đổ chuông trong căn phòng của căn hộ chung cư đang phừng phừng cháy hết một nửa.

Tim Yoshio đập loạn xạ. Anh biết đầu óc mình thật điên rồ nhưng không làm sao hết bất an.

Yoshio có hẹn với biên tập viên tại một tiệm cà phê ở một tòa nhà trong ga. Anh được nhờ viết bài phóng sự chân dung nhân vật dài kỳ hướng tới đối tượng những người trẻ tuổi. Với Yoshio, đây là cơ hội giúp anh mở rộng thêm các mối quan hệ.

“Anh Iwamura này, nhân vật được chọn có bình thường quá không?”

Cậu Kinoshita, trẻ hơn Yoshio năm tuổi vừa nhìn vào bản kế hoạch “Những sức hút trẻ” vừa nói.

“Tôi không nghĩ như vậy đâu. Người này là một luật sư nhân quyền trẻ tuổi. Chưa kể cậu ta đã vượt qua rất nhiều trở ngại để trở thành ca sĩ, cũng vừa cho ra CD debut nữa.”

“Anh bảo là ca sĩ ư? Không phải anh ta chỉ hát mỗi một bài dân ca u ám thôi sao? Với em, ‘sức hút’ phải là DJ ở Shibuya hay giám đốc trẻ tuổi của công ty IT hoặc những người khác nổi bật hơn cơ.”

“Người như cậu nói, các tạp chí khác cũng viết đầy mà? Anh lại muốn gửi gắm tới những độc giả tuổi mười chín, đôi mươi rằng ngoài kia có những người đang rất nỗ lực như người này cơ.”

“Ừm...” Kinoshita khoanh tay, nghĩ ngợi một hồi lâu. “Trước mắt, để em thử liên lạc với người phụ trách xem sao đã.”

“Với lại, anh muốn dành hai ngày để lấy tin. Cậu nhớ lo hộ kinh phí nhé.”

“Ối! Anh không đùa đấy chứ? Chỉ là một trang báo thôi mà. Không phải chỉ cần ngồi nói chuyện độ hai tiếng, sau đó chụp ảnh là xong sao ạ?”

“Anh nói chú nghe, anh không làm việc kiểu đó đâu.”

Yoshio nói như thể đang giảng đạo lý. Còn Kinoshita, chắc cũng chỉ là một tay biên tập viên tạp chí trẻ tuổi, thấp cổ bé họng. Cậu ta vừa vén mái tóc dài nhuộm màu nâu vừa trề môi đáp “Em hiểu rồiii.”

Trong công việc, cần phải tỏ rõ thái độ ngay từ đầu. Bày tỏ quan điểm cho phía kia thấy mình không phải loại phóng viên bảo sao nghe vậy.

Trên đường về nhà, Yoshio rẽ vào một cửa hàng đồ gia dụng trong khu phố mua sắm và mua hai chiếc xô sắt.

Về đến chung cư, anh đổ nước đến quá nửa vào cả hai cái xô, một chiếc đặt ở phòng khách kiêm phòng làm việc, một chiếc đặt trong phòng ngủ.

Anh hút luôn một điếu thuốc. Hút xong, anh ném mẩu thuốc lá vào chiếc xô đặt ngay dưới bàn. Có tiếng “xèo xèo” rồi lửa tắt lụi.

Thế này ổn đây. Khả năng lửa bén ra từ đây là “zero”.

Yoshio ngồi trong phòng một lúc để sắp xếp tài liệu. Sau đó anh quyết định đi ăn trưa vì cũng đã khá muộn.

Anh liếc nhìn xuống chiếc xô. Mẫu giấy quấn đầu lọc đã tan ra không còn biết hình thù gì nữa, chất bên trong làm ố đục cả nước, vài mẩu đang nổi bập bềnh.

Yoshio cảm thấy khó chịu.

Lửa không thể lan ra từ đây. Nhưng lúc gạt tàn thuốc, rất có khả năng những bụi tro nhỏ xíu vương vãi ra xung quanh.

Mình bị điên thật rồi. Yoshio tự chửi rủa. Kể cả bụi tro có bắn ra bên ngoài chăng nữa, chắc chắn lửa cũng không thể cháy bùng lên được.

Yoshio lấy hết quyết tâm lao ra ngoài. Anh mở cửa và hít một hơi thật sâu. Vừa mới tra được chìa khóa vào ổ, anh nín thở một cách vô thức.

Hay cứ kiểm tra một lần cho chắc nhỉ? Anh quay vào phòng, nhìn hết trên bàn rồi dưới bàn.

Thế là mọi thứ thành công cốc. Yoshio ra được đến cửa lại lộn về phòng. Hành vi đó cứ lặp đi lặp lại nhiều lần, cuối cùng anh quyết định không ra ngoài nữa.

Anh gọi người mang pizza đến. Những ngày gần đây, tình trạng này vẫn tiếp diễn nên anh phải ăn tới ba bữa pizza một tuần.

Yoshio thở dài. Hay thuê người đến trông nhà? Nếu Yoshio có vợ thì đã không phải lo chuyện ấy.

Yoshio nghĩ anh cần phải nghiêm túc cân nhắc về chuyện bỏ thuốc lá, nếu không sẽ chẳng thể ra ngoài được.

❀ ❀ ❀

[1] Monorail, là một hệ thống vận tải vận hành trên một đường “ray” đơn, cái gọi là đường “ray” ấy vừa là dầm đỡ vừa là đường dẫn.