T
RONG KHI TRIỂN KHAI đào hầm củng cố vị trí đứng chân trên địa bàn mới, thằng Bình đại liên nhặt được cái dây chuyền. Được bạc thì sang, được vàng thì lụi. Cả tụi hẹn nhau Chủ nhật ra S’toung đập phá.
Đúng hẹn, hơn chục đứa chúng tôi súng đạn áo quần nghiêm chỉnh lên đường. Trong ký ức mờ, S’toung mang nét một cái phum lớn hơn là một phố thị. Hai ngôi nhà đúc, còn lại là những ngôi nhà sàn lớn vách gỗ dầu lợp ngói mốc thếch. Đường ngang ngõ dọc ngập ngụa bùn đất. Bùn trộn phân trâu phân bò, lõng bõng sủi bong bóng xanh lè, nồng nặc mùi hôi ngái. Có những quãng bùn ngập đến gần nửa bánh xe. Dân bạn đánh xe qua quãng sâu đó lại thúc bò rượt cho nhanh để lấy đà. Bánh xe, đuôi bò chạm nước bùn quăng quật, vung tung toé cả vào nhiều anh lính Việt đang men theo sống đất cao dập dìu đến chợ. Chẳng ai lấy đó làm điều, thậm chí còn cười ré lên trêu khi trên xe thấy sáng đôi bóng sà rông.
Nông dân nước bạn có lối sinh hoạt tương tác với khí hậu thời tiết, với đất đai đồng ruộng một cách tự nhiên không thể tả. Dường như chính họ là một phần không thể tách rời của mưa gió, bùn đất và cây cỏ núi rừng. Đoàn xe bò đủng đỉnh nối đuôi nhau rung reng, lốc cốc. Cơn mưa đen trời đến đằng trước, đến cả đằng sau. Gió mạnh lồng lên, giật ngang giật dọc vặn vẹo những tàu dừa. Mưa chạy đến thật nhanh. Những hạt mưa bắt đầu lộp bộp mé rìa phum, đập bụi trắng mờ chân ruộng. Bò vẫn đủng đỉnh bước một, người chẳng thèm ngước nhìn trời. Mặt đen xà ích tĩnh lỳ như đá tượng. Không một chút nhốn nháo, không một ai rút áo mưa trùm. Áo ướt xong áo lại sẽ khô. Đoàn xe tan biến chìm trong cơn mưa bỗng đột ngột sừng sững hiện ngay cổng chợ. Cỗ xe thiên lý lẫn sừng cộ đàn bò đen bóng vừa được Chúa Trời gia ân rửa sạch tinh khôi. Tôi có cảm giác tựa như hành trình này khởi hành từ quá khứ, về tới hiện tại mà không hề thay đổi hình dạng, dù đến cả ngàn vạn cơn mưa đã trôi qua.
Tiệm vàng nằm dưới gầm một căn nhà sàn lớn, lẫn giữa những hàng cá hàng rau hay hàng dép tông Thái. Ở đây vàng cũng là một loại hàng hoá bình thường như rau như cá, không có gì đặc biệt hơn. Cái hộp kính nhỏ toạ trên mặt bàn sơ sài. Trong hộp, cái đĩa nhôm quân dụng hai ngăn đựng các miếng vàng ròng 24K, vàng lá Kim Thành, vàng lá trơn, mấy cái nhẫn méo to sụ, vài nửa cái xúc xích, dây chuyền… Nhưng chủ yếu là các miếng do chặt ra từ các khối vàng nguyên nên có đủ mọi hình thù. Thằng Bình xỏ ngón tay vào cái dây xích, quay quay trước mặt cha ba tàu chủ tiệm như chong chóng. Lão vồ lấy, móc từ bụng ra một cái cân tiểu ly cổ quái, ném vòng dây vào đĩa. “Pi chi!” (hai chỉ), mồm nói tay liên liến xỉa tiền Rịa. Chiếc cân mồi lại chui tụt vào trong bụng bự như ảo thuật. Cân tiểu ly hồi đó còn đắt hơn cả vàng. Mất cân là mất nghiệp. Không biết thằng cha có cân gian hay không?
Có tiền rồi lên sàn đâu phải chờ ai. Vài xiên cá kết xông khói, thân cá trong bóng mỡ óng ánh đỏ sậm như hổ phách, nhìn đã muốn nuốt nước miếng. Thốt nốt chua xếp thành dãy dài, ong ruồi bám miệng rũ cánh vu vu. Súng đạn ngổn ngang, ống rỗng lăn long lóc trong tiếng hát bắt đầu nhừa nhựa. Một cơn mưa nữa vừa kéo qua. Một thằng chớm say gục đầu xuống rên như khóc… “Tôi đưa em sang sông. Chiều xưa mưa rơi âm thầm”… Con mẹ chủ quán nghe nói Việt lai, tiếp thêm vài xâu cá và chục trái dưa leo nữa. Nó xéo cả vào chân tôi mắt liếc nhanh như điện, hi hí chùi mỡ cá vào vạt sà rông. Mấy thằng lính không biết đơn vị nào lạ hoắc kéo lên đánh ké tự nhiên như ruồi. Hô hô chào người anh em! Chó chết hết chuyện. Đủ các loại tiếng vùng miền chửi thề. Khi say, con người ta sẽ nói tiếng mẹ đẻ. Chiều mưa gió xa xôi, tiếng Việt âm vực miền nào thấy nghe cũng thân thương lạ. Thằng Bình loạng choạng đứng dậy, bấu vào cửa sổ gào mang hết nước thốt nốt chua lên đây. Dứt lời, hoành tráng một vòi rồng từ miệng nó phun thẳng xuống đất. Cửa sổ nhà sàn đến mặt đất cao khoảng 3m nhưng cái vòi ấy không đứt cách quãng một đoạn nào.
“Rồi thời gian lặng lẽ trôi… đời tôi là chiến binh... Đi khắp phương trời”… Mẹ kiếp! Cứ mưa, mưa nữa đi! Mưa đều cho khắp, cho nước biển Hồ dâng trương xác địch, cho dừng nghỉ những mùa khô cháy nắng càn rừng. Mưa cho mấy thằng lính xa nhà bán đồ nhậu tiếp. Lại cơn mưa nữa kìa.