Bệnh viện tâm thần Santa María de las Nieves ở ngoại vi thành phố, trên một quả đồi trơ trụi, không cây cối. Bao quanh là những bức tường cao ngất, trông nó giống nhà tù và cảm giác đó không hề giảm bớt vì những bụi cây trang trí, những cánh cổng bằng sắt, trạm gác, bãi xe có hàng rào, và những camera CCTV11. Một tòa nhà hình như được thiết kế để cất giữ một kho báu vô giá, nhưng bên trong các bức tường đó chỉ chứa những bệnh nhân đầu óc không bình thường.
Một xe tuần tra đỗ ở lối vào báo hiệu cảnh sát đã có mặt. Amaia hạ thấp kính xuống đủ để trình phù hiệu. Viên cảnh sát bứt rứt chào chị, chị mỉm cười và chào lại.
– Ai phụ trách?
– Thưa thanh tra, là thanh tra Ayegui.
Amaia gặp may. Chị không quen biết nhiều cảnh sát thuộc lực lượng Estella, nhất là những người có thẩm quyền với bệnh viện,nhưng chị đã tình cờ gặp Ayegui vài năm trước, anh là một cảnh sát giỏi, hơi theo trường phái cổ nhưng ngay thẳng, anh thực hiện nhiệm vụ theo đúng sách vở.
Đây là lần đầu tiên chị đến Santa María de las Nieves. Lệnh của tòa ghi rõ: mẹ chị phải được giam giữ trong một bệnh viện tâm thần có độ an toàn cao. Flora đã sắp xếp mọi việc, và Amaia phải thừa nhận rằng khả năng tổ chức đúng là thứ chị mong đợi ở Flora; nó không hề giống với ý nghĩ trước kia của chị về một bệnh viện tâm thần an toàn cao là như thế nào. Chị đã phỏng đoán đây là thứ tốt nhất mà tiền có thể mua được. Sau khi qua ngưỡng cửa, xuyên qua một khu vườn ngay hàng thẳng lối, chị thấy mình trong một tiền sảnh rộng rãi giống hành lang khách sạn, ngoại trừ thay vì nhân viên lễ tân là một y tá nam mặc đồng phục trắng. Chị đến bàn và định tự giới thiệu thì một cảnh sát mặc đồng phục chạy xuống một hành lang bên.
– Thanh tra Salazar?
Chị gật đầu.
– Mời đi với tôi.
Vừa bước vào, Amaia thấy thanh tra Ayegui đã tiếp quản một văn phòng sang trọng. Anh ta đang ngồi bên bàn gọi điện. Đằng sau anh, một người đàn ông trung niên vẻ rầu rĩ đang dựa vào lò sưởi, thất vọng ra mặt; chị đoán là viên giám đốc bị hất cẳng. Thấy chị vào, ông ta lo lắng tiến tới tự giới thiệu:
– Señorita Salazar, tôi rất ân hận vì chúng ta buộc phải gặp nhau trong hoàn cảnh này, - ông ta nói và bắt tay chị với vẻ kiên quyết bất ngờ.
– Thanh tra Salazar, - chị sửa lại, - thuộc cảnh sát Navarre.
Ông ta hằn học nhìn Ayegui và sự căng thẳng dường như chạy khắp cơ thể hiển hiện rành rành trước mắt Amaia.
Sau khi chào hỏi, ông ta lùi lại, sự háo hức thanh minh chỉ còn là ý định. Ông ta im lặng, liếc nhìn chị và ngọ nguậy bàn tay trong cử chỉ tự vệ.
Thanh tra Ayegui ngắt máy và bước ra từ sau bàn.
– Mời thanh tra đi với tôi, anh nói, đặt bàn tay thân thiết lên cánh tay chị và đưa chị ra hành lang, khép cửa lại sau lưng lúc viên giám đốc nhìn họ, nhẹ nhõm ra mặt. - Chị khỏe không, thanh tra? - Anh hỏi thăm. - Tôi cho là giám đốc đang bị sốc. Tôi hay phải làm việc với các bác sĩ tâm thần hơn tôi muốn. Điều khiến tôi chú ý là họ hơi lập dị, - anh nói và toét miệng cười.
Ayegui đưa chị trở lại nơi tiếp đón, lên thang máy, vừa đi vừa nói chuyện:
– Theo giám đốc, sự cố xảy ra vào khoảng bảy giờ tối nay. Bệnh nhân đang xem tivi và sau khi ăn tối trong phòng, trong lúc người hộ lý giúp mẹ chị lên giường, bà ấy rút một vật sắc dưới gối và đâm vào bụng anh ta, gây chảy máu ồ ạt. Nhân viên ở đây đều đeo vòng tay báo động, giống như những phụ nữ bị ngược đãi dùng để báo cho cảnh sát khi bị tấn công, thế nên chỉ trong ít giây sau, các đồng nghiệp của anh ta đã xuất hiện và sơ cứu. May mắn cho anh ta, các bác sĩ tâm thần cũng là bác sĩ y khoa. Anh ta đang trong tình trạng xấu nhưng sẽ sống.
Amaia bình tĩnh, chăm chú nhìn anh lúc thang máy lên tầng hai.
– Lối này, - Ayegui nói, ra hiệu về phía hành lang rộng, sáng trưng.
Hai cảnh sát mặc đồng phục đang nói chuyện ở bên ngoài một nơi trông như một căn phòng thông thường, ngoại trừ sợi dây an toàn màu đỏ-trắng giới hạn đường vào. Lúc họ còn cách vài mét, thanh tra Ayegui dừng lại.
– Bệnh nhân bị kiểm soát, đã uống an thần và được đưa tới một khu vực an toàn. Chúng tôi sẽ dành mươi phút cho giám đốc bình tâm lại, sau đó ông ta có thể giải thích với chị mọi phương pháp điều trị cho bà ấy và mọi thứ liên quan đến hành động của bà về mặt y tế, - anh nói, giọng ân hận. - Căn phòng vẫn đang xử lý nên chúng ta chưa được vào trong. Tôi chỉ có thể nói với chị rằng mặc dù hành lang trải thảm và các bác sĩ có trình độ, đây là một bệnh viện có độ an toàn cao, vũ khí bà ấy dùng không phải loại tự làm như chị thấy trong các nhà tù. Nó được mang từ ngoài vào, có ai đó đã đưa cho bà ấy và rõ ràng đưa vũ khí cho một bệnh nhân tâm thần nguy hiểm là có lý do.
Amaia ngắm cánh cửa mở dường như bị hút tới khoảng không.
– Vật đó thuộc loại gì?
– Chúng tôi chưa chắc chắn, một loại que nhọn, hơi giống dụng cụ tách băng hoặc cái dùi, nhưng lưới ngắn và sắc. - Ayegui nói với một cảnh sát ở cửa. - Đưa tôi vũ khí dùng trong cuộc tấn công.
Viên cảnh sát mang hộp tang vật lại ngay, rút ra cái túi đựng một thứ thoạt nhìn trông như một con dao nhỏ. Amaia dùng điện thoại chụp ảnh lại, nhưng đèn nháy bị lớp nhựa phản xạ nên ảnh bị mờ.
– Anh có thể lấy nó ra không? - Chị hỏi.
Viên cảnh sát nhìn cấp trên, Ayegui gật đầu. Kéo khóa túi, anh ta cầm nó trong bàn tay đeo găng để Amaia chụp ảnh, chị đặc biệt chú ý đến tay cầm màu vàng và rạn nứt vì thời gian. Chị gửi ảnh kèm lời nhắn ngắn gọn, rồi đợi chuông điện thoại reo. Chị bật loa để Ayegui cùng nghe.
– Tôi biết chính xác nó là cái gì, - tiếng bác sĩ San Martín oang oang ở đầu dây bên kia, tôi đã thấy nhiều. Một người bạn của tôi là bác sĩ chuyên khoa tim sưu tập chúng. Đây là một con dao mổ kiểu cổ, chắc chắn là của châu Âu thế kỷ XVIII. Tay cầm làm bằng ngà voi, chạm khắc, sau này người ta không dùng vì nó quá xốp. Căn cứ vào những vết máu, tôi cho rằng nó đã được dùng làm vũ khí. Còn về lưỡi dao, tôi không thể xem chính xác, kim loại quá xỉn.
Chị cảm ơn San Martín và ngắt máy.
– Nếu đây là dao mổ, có thể không cần đưa vào, mà có ở ngay đây, - Ayegui gợi ý.
– Thanh tra, - một cảnh sát gọi chị từ thang máy, - gia đình chị đang ở đây.
– Chị đi đi, - Ayegui gật đầu, - vài phút nữa tôi sẽ tới gặp chị.
Rosaura vừa bước vào phòng giám đốc. Flora theo sau, đi cùng là một người đàn ông thanh lịch.
– Tôi mời cha Sarasola đi cùng, cha là bạn của gia đình và trong lĩnh vực chuyên môn là bác sĩ tâm thần.
– Bác sĩ Sarasola và tôi đã quen biết nhau, - viên giám đốc nói, bắt tay và lo lắng nhìn ông ta.
Amaia không nói gì, chị đợi xong màn giới thiệu và vị linh mục đến gần chị.
– Thanh tra Salazar.
Giấu sự ngạc nhiên, Amaia bắt tay ông và đợi mọi người yên vị xong xuôi, chị hỏi viên giám đốc.
– Mấy ngày vừa qua bệnh nhân ra sao?
– Vui vẻ. Bà ấy phục hồi tốt, đi lại đỡ khó khăn tuy về mặt giao tiếp chúng tôi chưa đạt nhiều tiến bộ vì bà nói rất ít. Trong loại bệnh này, sự thoái hóa về thể chất và tinh thần có thể theo nhiều cách khác nhau.
– Ông nói đã nhận thấy cải thiện rõ rệt về thể chất?
– Kỹ thuật phục hồi của chúng tôi tiên tiến, kết hợp xoa bóp, tập luyện và sốc điện đã đạt những kết quả tuyệt vời, - ông ta hãnh diện tuyên bố. - Bà ấy di chuyển nhiều hơn và hiện nay chỉ dùng khung tập đi như một biện pháp an toàn. Bà ấy lên cân và tăng cơ bắp, khỏe hơn. - Mặt ông ta hơi sầm lại. - Bà ấy đã thành công trong việc hất ngã Gabriel, người hộ lý bị bà tấn công, mà anh ta không phải là người yếu.
Thanh tra Ayegui vào phòng không buồn gõ cửa hoặc tự giới thiệu:
– Bệnh nhân uống thuốc gì vậy? - Anh hỏi, bất ngờ.
– Tôi e rằng không thể tiết lộ, nó vi phạm bí mật giữa bác sĩ và bệnh nhân, - ông ta đáp và ngờ vực nhìn Sarasola. Vị linh mục theo thói quen đứng nhìn chăm chú ra ngoài cửa sổ, dường như quên lãng mọi việc đang diễn ra trong phòng.
– Tôi nghĩ có thể nói chắc chắn rằng, trong mọi tình huống, bí mật của bệnh nhân đó đã tạm ngừng, nhưng nó không có tác động gì, tôi đã có câu trả lời, - Ayegui nói và cười tự mãn, - không phải ngẫu nhiên mà các viên nang có màu trắng, đỏ và vàng, những viên thuốc nhỏ màu xanh lơ và một số màu hồng như thế này? - Anh nói và mở những ngón tay cho vị giám đốc thấy nhiều loại thuốc viên, ông ta trừng trừng nhìn chúng, không tin.
– Làm sao mà…? Ở đâu vậy…?
– Trong khi lục soát phòng bệnh nhân xem có bất cứ vũ khí nào khác không, chúng tôi nhận thấy một chân giường hõm vào đã được sửa. Một cái nút bằng chất dẻo ở cuối long ra và khung giường nhét đầy những viên thuốc giống hệt những viên này.
– Không thể nào! - Vị giám đốc kêu lên. - Rosario ốm nặng. Nếu không có thuốc, bà ấy không bao giờ có thể tiến những bước dài đến thế tới trạng thái bình thường trong nhiều tháng qua, - ông ta nói, chằm chặp nhìn Flora và Ros, dường như mong họ thông cảm hơn. - Phương pháp điều trị cho bà ấy được giám sát chặt chẽ. Bệnh viện này nổi tiếng vì những phương pháp tiên tiến trong chăm sóc bệnh nhân tâm thần. Chúng tôi liên tục theo dõi những tiến bộ, những cơn tái phát, đánh giá mọi biến đổi trong hành vi của họ. Mỗi sự thay đổi thuốc hoặc phương pháp điều trị được một hội đồng gồm chín chuyên gia trong đó có tôi - quyết định. Rosario ngừng uống thuốc sẽ nguy hiểm, và không thể không bị phát giác. Như tôi đã nói lúc trước, Rosario trở nên bình tĩnh, vui vẻ và hợp tác; bà ấy ăn ngon miệng hơn và lên cân, ngủ tốt. Điều này là không thể, - ông ta tuyên bố mạnh mẽ, - một bệnh nhân có những triệu chứng như bà ta không thể khá lên như thế mà không có thuốc, hoặc nếu vì lý do nào đó mà gián đoạn uống thuốc. Đồng nghiệp của tôi đây, - ông ta nói và chỉ vào Sarasola, - sẽ nói với các vị rằng sự cân bằng hóa học là bản chất trong các biện pháp điều trị như thế, ngừng thuốc cho bệnh nhân hoàn toàn hoặc một phần, thậm chí bớt một viên cũng gây mất ổn định.
– Vậy, căn cứ vào số lượng thuốc nhét vào khung giường bệnh nhân này đã không uống thuốc của mình trong nhiều tháng. Một số ít đã biến màu, có thể do nước bọt; chắc bà ta giả vờ nuốt rồi sau đó nhổ ra, - Ayegui nói.
– Tôi đã nói rằng không thể…
– Vậy ông giải thích thế nào việc bà ta tấn công người hộ lý?
– Ông không hiểu. Không thể có chuyện Rosario không uống thuốc, bà ấy không thể giả vờ như bình thường được, - vị giám đốc giải thích. - Ngoài ra, mới hôm qua thôi, một trong các bác sĩ của bà ấy đã đánh giá cách chữa trị. - Ông ta thở dài lúc mở ngăn kéo và lấy một hồ sơ dày.
– Tôi đã yêu cầu sao một bản mọi báo cáo, - ông ta giải thích. - Chúng tôi không dám liều để virus máy tính phá hỏng các biên bản y tế của các bệnh nhân yếu đuối này. - Ông để hồ sơ lên bàn. - Các vị không thể mang đi, nhưng dù thế nào cũng nên xem qua mặc dù có thể hơi khó hiểu với những người thiếu kinh nghiệm. Có lẽ một bác sĩ giỏi… - tiếng ông nhỏ dần, lúc ngồi xuống cái ghế đắt tiền một cách khổ sở.
Amaia đến gần bàn hơn, chị cúi xuống và hình ảnh vị giám đốc hiện ra trên điện thoại của chị.
– Chuyên gia của chúng tôi nói rằng vũ khí bà ấy dùng là một con dao mổ kiểu cổ, có thể trong một bộ sưu tập. Ông có giữ bất cứ thứ gì như thế ở đây không?
Vị giám đốc bứt rứt liếc nhìn hình ảnh.
– Chắc chắn là không.
– Rõ ràng một số bác sĩ thích sưu tập chúng. Có thể một trong các bác sĩ ở đây giữ những vật tương tự trong phòng làm việc của mình chăng…
– Tôi không biết, nhưng tôi không tin việc đó; ở đây chúng tôi tuân theo một hệ thống an ninh nghiêm ngặt. Thậm chí, chúng tôi không được phép mang bút bi trong túi áo choàng làm việc. Bất cứ thứ gì có thể dùng làm vũ khí đều bị cấm - các vật sắc hoặc nặng, như giày ống, thắt lưng - các quy định áp dụng cho cả bệnh nhân lẫn nhân viên, kể cả các bác sĩ. Tất nhiên là chúng tôi cất giữ các dụng cụ y tế, nhưng chỉ trong khoa phẫu thuật, khóa an toàn trong tủ. Ngoài ra, chúng trong tình trạng là tác phẩm nghệ thuật, không hơn.
– Vậy, nếu nó không ở trong bệnh viện thì chắc hẳn phải được đưa vào từ bên ngoài, - Amaia nói và hoài nghi nhìn ông ta.
– Không thể - ông ta phản đối. - cô đã thấy hệ thống an ninh của chúng tôi, khách thăm phải đi qua máy dò kim loại, và phải để túi xách ở lối vào. Bệnh nhân trong khu vực màu xanh không được tiếp khách, các bệnh nhân khác chỉ được tiếp những người được phép. Trong trường hợp Rosario, không có ai ngoài anh chị em của cô. Tất cả các vị khách đều phải qua kiểm tra an ninh như nhau, không có ngoại lệ. Họ phải thông báo với nhân viên trước khi mang vào bất cứ vật gì, thức ăn hoặc các thứ để đọc. Khách phải ở trong phòng bệnh nhân, không được phép đi vơ vẩn vào hành lang, hoặc tiếp xúc với các bệnh nhân khác, dù sao cũng không thể vì phần lớn thời gian bệnh nhân ở trong phòng mình, và phải ở đó trong suốt thời gian thăm nom. Cô không biết những quy định đó vì cô chưa bao giờ đến thăm mẹ cô, - ông ta bồi thêm, cạnh khóe. - Nhưng các anh chị ruột của cô có thể xác nhận mọi điều tôi vừa nói.
– Các chị, - Amaia sửa lại.
– Gì kia? - Vị giám đốc đáp lại, hoang mang.
– Đây là lần thứ hai ông dùng chữ anh chị ruột. Tôi chỉ có hai người chị, - Amaia nói và vẫy tay về phía họ.
Giám đốc tái mét mặt.
– Chắc là cô không nói thật… Anh trai cô thường đến đây thăm mẹ cô, - ông ta nói, nhìn các chị của Amaia chờ xác nhận.
– Chúng tôi không có anh trai, - Rosaura quả quyết với vị bác sĩ đang kinh ngạc, mặt ông ta méo đi thành vẻ nhăn nhó.
– Bác sĩ, - Amaia quát, chọc tức và buộc ông ta phải nhìn vào mắt chị. - Anh ta đến thăm bà ấy bao nhiêu lần?
– Tôi không biết chắc, tôi cần xem lại sổ đăng ký, nhưng tôi nói ít nhất hai tuần một lần…
– Tại sao tôi không được nghe kể điều này? - Flora xen vào.
– Nó có trong quy định bí mật giữa bác sĩ và bệnh nhân. Bệnh nhân của chúng tôi chỉ được phép gặp những người chính họ đề nghị, để tránh các vị khách có thiện ý nhưng không được chào đón, có thể làm việc có hại hơn là tốt lành.
– Ý ông là chính mẹ tôi đã xin gặp người khách này?
Vị giám đốc kiểm tra trên máy tính.
– Vâng, bà ấy có bốn người trong danh sách: Flora, Rosaura, Javier và Amaia Salazar.
– Tôi có trong danh sách của bà ấy, - Amaia lẩm bẩm, nghi ngờ.
– Không có Javier Salazar nào hết, chưa bao giờ có, chúng tôi không có anh, em trai! - Flora gầm lên. - Sao ông có thể cho một kẻ mạo danh lẻn vào đây theo cách của hắn? Thật quá quắt!
– Cô quên rằng chính Rosario đề nghị gặp anh ta.
Amaia liếc nhìn thanh tra Ayegui, anh lắc đầu, tiến tới bàn và đứng cạnh chị.
– Người này đến thăm bệnh nhân lần cuối là khi nào vậy?
Vị giám đốc nuốt khan, mặt ông ta nhăn nhó cho thấy hình như ông ta đang cố đẩy lùi một cơn buồn nôn.
– Sáng nay, - ông ta đáp, ngượng ngập.
Mọi người trong phòng xì xào phẫn nộ. Vị giám đốc loạng choạng đứng lên, dang hai bàn tay trước mặt lúc cố bình tĩnh.
– Anh ta qua mọi cổng an ninh, nhận dạng, để lại thẻ căn cước, điền vào tờ khai, mọi thứ bắt buộc với các khách thăm. Chúng tôi không có cảnh sát, nhưng chúng tôi tiến hành các kiểm tra thường lệ. Hệ thống an ninh của chúng tôi rất ưu tú.
– Hầu như thôi, - Amaia trách khéo.
Ayegui chỉ ngón tay vào viên giám đốc, buộc tội.
– Tốt hơn hết là ông cho chúng tôi xem các cảnh phim CCTV nơi người này xuất hiện, cũng như các tờ khai hắn đã điền. May ra chúng tôi có thể lấy được vân tay của hắn.
Một cảnh sát mặc đồng phục vào phòng. Anh ta nói thầm vào tai Ayegui, anh gật đầu.
– Đi với tôi, thanh tra Salazar, - anh nói và làm ra vẻ rời đi, nhưng còn quay lại nói với giám đốc:
– Cho tôi thông tin đó, ngay bây giờ.
– Nhất định rồi, - ông giám đốc đáp và nhấc điện thoại, nhẹ người và thoát khỏi cái nhìn quở trách của Flora.
Màu trắng của căn phòng bị những vết máu trên sàn vấy bẩn, hình như theo hình vùng hông của người hộ lý. Đội pháp y mặc bộ áo liền quần màu trắng có mũ, đi bao bọc giày, như hòa với căn phòng, cho đến lúc một người quay ngoắt lại và đến chỗ họ.
– Rất mừng gặp chị lần nữa, thanh tra, - cô ta nói.
Amaia nhận ra một trong các nhà bệnh lý học đã giúp tìm ra hài cốt của Lucía Aguirre.
– Tôi xin lỗi, - Amaia nói, cố lục trong trí tên cô ta. - Tôi không nhận ra cô trong bộ quần áo này.
– Giống cảnh điều tra hiện trường trong phim phải không? - cô ta nén cười. - Xinh đẹp, tóc buông lơi tại hiện trường gây án.
– Các vị tìm được gì chưa? - Ayegui gợi ý.
– Một thứ khá thú vị, - cô ta đáp và quay về phía phòng. - Có vài dấu vân tay đẫm máu trên khung giường, có lẽ lúc kéo nó ra. Lúc xê dịch nó, chúng tôi tìm thấy chữ viết gì đó đằng sau đầu giường. Xin mời vào xem, - cô ra hiệu cho họ vào, chúng tôi đã xử lý xong hiện trường.
Nhiều giọng nói bắt đầu vang vọng trong đầu Amaia, từ một nơi trong tâm trí chị chỉ đến thăm trong mơ. Chị bỗng cảm thấy lòng bàn tay mình đẫm mồ hôi, tim đập thình thịch, hơi thở dồn dập và chị biết không được để người khác nhận ra. Những tiếng nói của lamia mỗi lúc một rõ hơn khi họ đồng thanh hô lớn: “Bắt lấy hắn, bắt lấy hắn, bắt lấy kẻ xấu xa đê tiện”.
Amaia đi vòng quanh giường và nhìn: sáng bóng trên bức tường đằng sau đầu giường, được đèn bệnh viện chiếu sáng trưng, chị nhận ra nét chữ gọn gàng của mẹ mình. Bà ta viết một từ bằng máu của người hộ lý: “TARTTALO”.
Amaia nhắm mắt và buột ra một tiếng thở dài nghe thấy rõ. Lúc chị mở mắt lại, các tiếng nói đã ngừng, nhưng thông điệp vẫn còn đó.