T
RONG KHI KHẮC PHỤC nối liền giao thông, đại đội công binh 19 đã phát hiện, gỡ được rất nhiều mìn. Ban Tác chiến phổ biến xuống các đơn vị loại mìn kiểu mới của địch tên gọi là K.58. Mìn này có vỏ cấu tạo bằng chất dẻo để chống máy dò. Hình dạng giống như một hộp nhựa vá xăm xe đạp. Chỉ cần một lực rất nhẹ tác dụng lên bề mặt là mìn phát nổ. Hơi nổ sẽ tuốt đi bàn chân vô tình dẫm phải. Nếu ga rô tốt, cấp cứu kịp thời thì cũng coi như đi đứt một giò. Ý tưởng của kẻ phát minh ra loại mìn này rất thâm độc. Nó làm cho người lính không chết, nhưng đương nhiên bị loại khỏi vòng chiến đấu. Khi trở về hậu phương sẽ gieo hoang mang, chán nản cho cộng đồng. Xã hội sẽ phải gánh thêm cái gánh nặng vật chất lẫn tâm lý ấy.
Chúng tôi đặt tên cho loại mìn K.58 là mìn “xin một chân!”. Bên tiểu đoàn 5 đã có hai trường hợp dính phải loại mìn này. Bắt đầu có tư tưởng ngại đi đầu vì sợ dính mìn “xin một chân”. Quân lệnh như sơn, nhưng dần dần cán bộ đại đội cũng âm thầm sử dụng chính sách xoay vòng. Để tránh mìn, đơn vị hành quân truy quét thường phải né đường bò, cắt rừng đến mục tiêu quy định.
Một lần say khướt, Lượng già kể với tụi tôi: “Hồi đó tao lúc nào trong túi cũng có cái gai tre. Đi càn rừng, thấy chỗ nào nhột bụng là lẳng lặng thò tay vào túi lấy cái gai ra giắt vào giày. Sau đó giả vờ dừng lại, cúi xuống nhể gai”. Nghe lão lính già thú nhận chuyện khốn nạn ngày xưa, chúng tôi quay sang chửi thậm tệ. Lượng già mếu máo, nhe hàm răng bàn cuốc khói ám, nói: “Thôi anh xin anh xin, chúng mày thông cảm. Hồi đó tao còn một mẹ, hai con, nhà ba gian mưa gió đã mòn. Chúng mày chưa vướng bận gì chưa hiểu có con nó đứt ruột thế nào. Chúng nó còn bé dại quá. Pốt nó xin một chân là về chỉ có nước đi ăn xin, hay đẩy xe loa thùng hát bô lê rô bài có những chiều đường phố mưa bay”.
Mẹ kiếp, ông ấy nói thế thì biết nói thế nào nữa? Chảy nước mắt mà phạt thêm ly đầy. Một ngày đàng, một sàng khôn buồn bã như thế đấy. Một sàng khôn khốn khó đời người, đầy dần lên bằng những bước chân lầm bụi, những cái cáng đẫm máu, những đôi mắt dại vô biên nhìn trời không khép. Một sàng khôn gian lao hiểm họa, dạy con người cách tồn tại, cách vượt qua, cách buộc phải chiến thắng bản thân mình. Tôi không có ý coi nhẹ các mối quan hệ đẹp như tình bạn thời học trò, thời sinh viên, tình đồng nghiệp hay láng giềng phố thị… Nhưng thực sự chỉ có tình lính chiến là trải qua những biên độ ác liệt nhất nên nó thường bền chặt. Nó gắn với những thời gian khó nhất nên làm người ta nhớ lâu. Sợ nhất là gặp mấy thằng không chí cốt, hay ngấm ngầm tụt sườn bỏ gác. Nói chung là mạng sống của mình với nó phụ thuộc nhau. Vậy trách gì những thằng còn sống trở về, ngồi với nhau dăm ly rượu là chỉ rặt phun ra chuyện đơn vị, chuyện súng ống, chuyện gái gú me mai rồi bỗng có thằng tu tu lên khóc.
